MosJan

Thank you to Edward Manvelyan for this info... great man Thank you

Հիմա եկեք տեսնենք, թե Հայաստանում քանիսն են ճանաչում, կամ ընդհանրապես՝ արդյո՞ք լսել են նրա մասին․․․Թեև խորհրդային կառավարությունն ամեն ինչ արեց, որ այս հանճարեղ մարդու անունը կորի պատմության միջից, բայց․․․ Ահավասիկ, ստալինի անձնական ճարտարապետը, ԽՍՀՄ կառավարության ամենաբարձրաստիճան անդամների կառավարական և անձնական առանձնատների ճարտարապետը, ԽՍՀՄ համար առաջին ճարտարապետը, որի ավանդը ուրացան․․․ Այսպես, 1895թ-ի սեպտեմբերի 23-ին Ռոստով Դոնում՝ Հովհաննես և Հռիփսիմե Մերուժանյանցների ընտանիքում ծնվեց նրանց որդին․․․ Հովհաննես Մերուժանյանցը բավական հարուստ էր։ Նա Սլավյանսկի մեծահարուստ վաճառական Հունանյանի գործարաններից մեկի ղեկավարն էր, և իդեպ՝ Այվազովսկու արյունակից բարեկամը։ Հովհաննեսն ու Հռիփսիմեն երեք որդի ունեին, և երեքն էլ հասան բարձունքների՝ ամենքն իրենց բնագավառում․ Մարտին Մերուժանյանցը, կամ՝ Մարտին Մերժանով, ԽՍՀՄ հայտնի սպորտային մեկնաբան էր․ նա է 1960-ականներին հիմնել «Ֆուտբոլ» շաբաթաթերթը։ Հակոբը թատրոնի նկարիչ էր՝ նույնպես շատ տաղանդավոր, սակայն մահացավ վաղ տարիքում՝ ծանր հիվանդությունից, իսկ երրորդ որդին․․․ Իսկ երրորդ որդին մինչև Առաջին աշխարհամարտի սկսվելը հաջողեց ավարտել դասական գիմնազիան և ընդունվել Սանկտ Պետերբուրգի ինժեներների ինստիտուտ։Ուսմանը զուգահեռ տղան կես դրույքով աշխատում էր Ալեքսանդր Թամանյանի արհեստանոցում, մինչև որ կանչեցին ծառայության․․․ Չցանկանալով ծառայել Դենիկենի բանակում, Հովհաննեսի որդին կամավոր մտավ սպիտակգվարդիականների ջոկատ, բայց երբ ջոկատը ջախջախվեց, տղան փախավ Կրասնոդար։ 1920-1923թթ-ին նա ուսումը շարունակեց Կուբանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ Շփվելով և ծանոթանալով տեղի ճարտարապետների հետ՝ շուտով Մերուժանյանցն ամուսնանում է Կիսլովոդսկի ճարտարապետ Խոջայանի դստեր՝ Լիզայի հետ։ Նրա առաջին աշխատանքը դարձավ կիսլովոդսկում իր տան նախագծումն ու կառուցումը, որից հետո նա նախագծեց Եսենտուկիի փակ շուկայի շենքը, Պյատիգորսկի Պետբանկի շենքը և Կիսլովոդսկի առողջարանը, որն այսօր կոչվում է «Կովկասի մարգարիտ»։ Այդ առողջարանի նոր մասնաշենքերի նախագծման ընթացքում երիտասարդ ճարտարապետն առաջին անգամ օգտագործեց ճարտարապետական նորար մեթոդը՝ նրա նախագծած պատշգամբները կառուցված էին այնպես, որ արևի ճառագայթները դրանք տաքացնում էին միայն այն ժամերին, երբ արևի տակ մնալն առավել առողջարար էր հիվանդների համար։ 1929թ-ին հայտարարվեց բաց մրցույթ՝ Սոչիում Աշխատավոր-գյուղացիական կարմիր բանակի (այդպես էին կոչվում ԽՍՀՄ զինված ուժերը մինչև Հայրենականի ավարտը) համար հանգստյան տուն կառուցելու։ Մերուժանյանցին հաջողվում է գրավել Կլիմենտ Վորոշիլովի ուշադրությունը, որն անձամբ էր զբաղվում այդ նախագծով։ Հայ ճարտարապետը ներկայացրեց մի նախագիծ, որտեղ առողջարանի շենքերը ազատորեն տեղակայված էին լեռան լանջին և միասին կազմում էին պայտաձև բազմաշերտ կոմպոզիցիա, որի կենտրոնական առանցքի երկայնքով անցնում էր բազմաշերտ երթուղին։ Նման կոնստրուկցիան և նախատեսված տեղանքի լանդշաֆտը բացարձակ չէին համապատասխանում միմյանց, սակայն «կախարդ» ճարտարապետն արեց անհնարինը․․․ավելի ուշ՝ արդեն 1937թ-ին, Մերուժանյանցի այդ նախագիծը Փարիզում արժանանալու էր Գրան Պրի մրցանակի․․․ 1930-1934թթ-ին՝ կառավարական հանգստյան գոտու շինարարության տարիներին, Մերուժանյանցը հասցրեց ավարտել նաև Մոսկվայի գեղարվեստի ինստիտուտն ու Մոսկվայի ճարտարապետական ինստիտուտը՝ էքստերն կարգով։ 1931թ-ին Հովհաննեսի և Հռիփսիմեի երրորդ որդին՝ Միհրան Մերուժանյանցը, նույն ինքը Միրոն Մերժանովը նշանակվեց ԽՍՀՄ Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի գլխավոր ճարտարապետ։ Այսպես, լուրը հասավ ստալինին․․․ 1933թ-ին Միհրանին պատվիրեցին Կունցեվոյում կառուցել իոսիֆ ստալինի առաձնատունը։ ստալինն այդ ժամանակ ծանոթ չէր Միհրանին, և ճարտարապետը նրա պատվերը կատարում էր հենվելով սեփական հմտության և ճաշակի վրա։ Այսպես կոչված «Մերձավոր առանձնատունը», որը Մերուժանյանցը կառուցեց կոբայի համար, դարձավ ժողովուրդների առաջնորդի սիրելի նստավայրը։ Այսօր շենքը հսկում են ռուսական հատուկ ծառայությունները, և նույնիսկ զբոսաշրջիկների մուտքն է արգելված այնտեղ․․․Շենքը կառուցված է վաղ նեոկլասիցիզմի ոճով՝ գլխավոր ճակատը զարդարված է տոսկանական կարգի երկու կիսասյուներով։ Արդեն Հայրենական պատերազմի սկսվելու առաջին օրերից Միհրանը զգալի ներդրում ունեցավ Մոսկվայի և Լենինգրադի շրջակայքում պաշտպանական կառույցների կառուցման գործում։ Նա անձամբ է ղեկավարել Մոսկվայի և Լենինգրադի ռմբապաստարանների և գազապաստարանների նախագծման և կառուցման աշխատանքները․․․ 1942թ-ի Լենինգրադի պաշարման ժամանակ Հալաբյանն ու Մերուժանյանցը Լենինգրադի ռազմաճակատի հրամանատարության հատկացրած հատուկ ինքնաթիռով երկուսուկես տոննա ապրանք են ուղարկում պաշարված քաղաքի իրենց գործընկերներին։ Եվ, ինչպես միշտ, եկավ «շնորհակալություն» հայտնելու ժամանակը․ 1943թ-ի օգոստոսի 12 -ին Միհրանին և նրա ընտանիքին ձերբակալեցին՝ մեղադրելով հակահեղափոխական պրոպագանդայի մեջ՝ ԽՍՀՄ քրեական օրենսգրքի համար 58 հոդված։ Ամուսիններին բաժանեցին․․․ Մերուժանյանցն աքսորվեց Կամսամոլսկ-Ամուր։ Նա երկար փնտրեց Լիզայի հետքը, նույնիսկ նամակներ ուղարկեց և փող՝ չիմանալով որ հասցեով և ում էր ուղարկում, սակայն դաշնակահար Լիզան 1947թ-ին մահացավ Կարագանդայի ճամբարում․․․ Նրա ձերբակալությունից հետո ԽՍՀՄ պետական գրեթե բոլոր փաստաթղթերից սկսեց անհետանալ Միհրան Մերուժանյանց անունը։ Շատ դեպքերում, նրա ազգանվան վրա պարզապես գիծ էին քաշում և վրան գրում նորը․ օրինակ՝ Ճարտարապետների տան նախագծի փաստաթղթերից ջնջվեց գլխավոր ճարտարապետ Մերուժանյանցի անունը, փոխարենը գրվեց՝ Կ․ Հալաբյան․․․Ոչնչացվեցին նույնիսկ Մերժանովի նախագծերով կառուցված առողջարանների լուսանկարներով ալբոմները, ազդագրերն ու բրոշյուրները, որտեղ նշվում էր նրա անունը՝ որպես նախագծող և ճարտարապետ։ 1949թ-ին նրան հետ բերեցին Մոսկվա և հանձնեցին պետական անվտանգության մարմիններին, ավելի կոնկրետ՝ վիկտոր աբակումովին։ Ճամբարի գերու շորերով ճարտարապետը, աբակումովի վերահսկողության տակ, աշխատում էր Սուխանովսկի բանտում, որտեղ այդ ժամանակ աբակումովը կտտանքերի էր ենթարկում ԽՍՀՄ ավիացիայի մարշալ Արմենակ Խանփերյանցին․․․ Գերության մեջ տաղանդավոր ճարտարապետը նախագծեց ԽՍՀՄ կառավարության անդամների առանձնատները․․․նրան հատկացված էր փոքրիկ սենյակ, մի քանի գործիքներ, քանոն , մատիտ, մի շիշ ջուր։ Ամեն նոր նախագիծն ավարտելուց հետո գծագրերը պարզապես տանում էր աբակումովը և բերում էր նոր պատվերներ, իսկ գծագրերի հեղինակներ էին նշվում դրանց հետ կապ չունեցող մարդիկ․․․Մերուժանյանցի միակ ընկերը սուխանովսկի դժոխքում՝ Ալեքսանդր Սոլժենիցինն էր․․․ Միայն ստալինի, բերիայի և աբակումովի մահից հետո՝ 1954թ-ին Մերուժանյանցին բաց թողեցին սուխանովսկից, սակայն կրկին աքսորեցին աշխատանքային ճամբար՝ Կրասնոյարսկ, որտեղ, այդ քաղաքի գլխավոր ճարտարապետն էր նույնպես աքսորյալ՝ Գևորգ Քոչարը։ 1956թ-ին Մերուժանյանցն ամբողջովին արդարացվեց, և նրան միացավ իր որդին՝ ճարտարապետ Բորիս Միհրանի Մերուժանյանցը՝ Բորիս Մերժանով։ Հայր ու որդի աշխատեցին Կրասնոյարսկում մի քանի տարի, ապա տեղափոխվեցին Մոսկվա։ Մոսկվայում նա ղեկավարեց մետրոպոլիտենի մի քանի կայարանների կառուցման աշխատանքներն ու մի քանի գիտահետազոտական ինստիտուտների նախագծման աշխատանքները։ 1972թ-ին ԽՍՀՄ կառավարությունը նրան երկու սենյականոց բնակարան հատկացրեց, որտեղ հանճարեղ այս ճարտարապետն ապրեց երեք տարի․ Միհրան Մերուժանյանցը մահացավ 1975թ-ի դեկտեմբերի 13-ին՝ թոքերի ծանր հիվանդությունից։ Թաղված է Հայկական գերեզմանատանը՝ մոր և երկու եղբայրների կողքին․․․ Նկարում՝ ստալինի անձնական ճարտարապետ, Կունցևոյում, Մացեստայում, Բոչարով Ռուչեյում ստալինի և ԽՍՀՄ բարձրաստիճան ղեկավարների առանձնատների նախագծող, ԽՍՀՄ Կենտրոնական գործադիր կոմիտեի գլխավոր ճարտարապետ Միհրան Հովհաննեսի Մերուժանյանցը և նրա՝ ստալինի համար կառուցած առաձնատունը Կունցևոյում։ Ի դեպ, Բոչարով Ռուչեյ կոչված պրեզիդենտական նստավայր-առանձնատանունն այսօր ծառայում է ՌԴ Նախագահին․․․ Эдуард Манвелян

Grandson Merzhanov, Sergey Borisovich -- (1959-2022) - architectural historian, designer, journalist, local historian, city defender

Brother - Merzhanov, Martyn Ivanovich (1900-1974) Martyn Ivanovich Merzhanov ( November 21 (December 4) , 1900 , Rostov-on-Don , Russian Empire - July 18, 1974 , Sukhumi , Abkhaz ASSR , Georgian SSR , USSR ) - Soviet journalist, war correspondent for the Pravda newspaper , the first chief editor of the weekly "Football" . The younger brother of the architect Miron Ivanovich Merzhanov (1895-1975). Biography He was born on December 4 ( November 21 , old style), 1900, in Nakhichevan-on-Don (now within the boundaries of Rostov-on-Don) into an Armenian family. Father - Hovhannes (Ivan) Mironovich Merzhanyants, manager of a pasta factory. Mother - Hripsime (Olga) Martynovna Mieserova, daughter of a Rostov merchant of the 1st guild [1] . He grew up in the city of Slavyansk , Kharkov province. While still in high school, he became interested in football. He created one of the first football teams in the city, in which he combined the roles of goalkeeper and captain. And besides, according to his recollections, he “published” a handwritten magazine “Football News”, in which he accurately described all the matches of the yard teams” [2] . In the early 1920s, he played football for the Phoenix team (Nakhichevan-on-Don) [3] . After the end of the Civil War, he began working in print. He worked in the newspaper "Soviet South", published in Rostov-on-Don. Among the employees of the newspaper at that time were well-known Soviet writers Alexander Fadeev and Vladimir Kirshon . Merzhanov was fond of aviation and sports topics, was the editor of the K Sportu magazine, the monthly supplement to the Sovetsky Yug newspaper, and the organ of the North Caucasian Football Union [2] . Later he moved to Krasnodar , where he played football for the local team "Union" and published a weekly sports newspaper [2] . Subsequently, he worked for Leningradskaya Pravda, Rabochaya Gazeta, Vodnoy Transport, and Trude . Great Patriotic War Drafted into the army in July 1941 by the Leningrad RVC in Moscow. Major of Administrative Service. He was a war correspondent for Pravda from August 1941 to September 1945. In May 1945, he was present when the SMERSH counterintelligence department of the 79th corps under the command of I. I. Klimenko discovered the corpses of Hitler and Goebbels [4] . Boris Gorbatov and Martyn Merzhanov 's article "Surrender" was published in the Pravda newspaper on May 9, 1945. He was awarded the Orders of the Red Star (March 24, 1945), the Order of the Patriotic War II degree (June 19, 1945), the medals "For the Victory over Germany in the Great Patriotic War of 1941-1945", "For the Defense of the Caucasus", "For the Defense Moscow", "For the capture of Koenigsberg", "For the capture of Berlin". As a result of a shell shock received during the war, he walked on crutches for 15 years, and then for the rest of his life with a “heavy stick” [5] . Merzhanov's book of memoirs "So It Was: The Last Days of Nazi Berlin", first published in 1971, went through several editions in the USSR. Sports journalist He worked as a department head in Ogonyok . Editor of the football department of " Soviet Sport " and editor-in-chief of " Football " - 1960-1966 (to October). The first editor-in-chief of a popular football publication in the country. He supported the Moscow Spartak , was friends with the Starostin brothers [6] . Sympathized with the Brazil national football team . “We know and remember Martyn Ivanovich Merzhanov to this day as a journalist and editor, above all, a passionate, militant, master of defending his views, consistent in struggle and anger, loyal and tender in sympathy” [7 ] . He died on July 18 , 1974 at a dacha in Gulripsh (Abkhazia) . He was buried at the 4th section of the Armenian cemetery in Moscow. Family Wife - Weiner Anna Yakovlevna, daughter Olga (born 1933 ), grandson Pavel (born 1960 ). [8] Memory In 1985, a street was named after Merzhanov in Slavyansk , Donetsk region , which previously had the name Slesarnaya [5 https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2,_%D0%9C%D0%B0%D1%80%D1%82%D1%8B%D0%BD_%D0%98%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87

Super Talented Family Son - Merzhanov, Boris Mironovich (1929-2006) - Doctor of Architecture https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2,_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81_%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 Boris Mironovich Merzhanov (June 24, 1929, Kislovodsk - June 17, 2006 [1] ) - architect , doctor of architecture ( 1986 ), professor ( 1990 ). Member of the Central Board of the Union of Architects of the USSR (1973-1983). Boris Mironovich Merzhanov was born on June 24, 1929 in Kislovodsk in the family of architect Miron Merzhanov . In 1932 he moved to Moscow with his parents [2] . After the start of the Second World War , from 1941 to 1948, together with his mother, he was evacuated to Kislovodsk [2] . In 1948, he was repressed (arrested and sentenced to 5 years in labor camp under Art. 19-58-8 of the Criminal Code of the RSFSR [2] ) and spent four years in camps, where he worked in the suburb of Rybinsk Perebory [3] . From 1948 to 1952, he worked in Construction Department No. 3 of the Volgostroy of the USSR in Shcherbakov , first as a laborer, then as a construction foreman and superintendent [2] . He was released ahead of schedule in 1952, and a year later his criminal record was expunged [2] . From November 1952 to December 1953, he worked first as a fitter, then as an order picker, distribution technician and senior distribution technician at mechanical plant No. 1 of the Glavpromstroy of the USSR Ministry of Internal Affairs in Shcherbakov [2] . At the end of 1953 he moved to Krasnoyarsk to live with his father. In 1954 he graduated from the All-Union Correspondence Polytechnic Institute (VZPI) [2] . In Krasnoyarsk he worked as a technician at Kraiproekt, and since 1957, first as an architect, and then as a senior architect. In addition, in the 1950s, he also worked part-time in the design and estimate bureau of the Krasnoyarsk regional housing department [2] . From 1962 to 1989, he worked first as a senior researcher, and then as the head of the sector and later the head of the department at the TsNIIEP housing in Moscow [2] . In 1965 he joined the Union of Architects [4] . In 1959, Boris Mironovich built a house on a dedicated plot in Novye Gorki (currently within the city of Korolev [5] ) (the dacha in Zagoryanka was confiscated after his father was arrested) [6] . In 1962 he graduated from the graduate school of TsNIIEP housing [2] . From 1973 to 1983 he was a member of the Central Board of the USSR SA [2] . From 1989 to 1993 he worked as a department head at VNIITAG in Moscow and was a board member of the Central House of Architects in Moscow (since 1981) [2] . Died in 2006. He was buried at the Armenian cemetery (section 994, the ashes of the son of Sergei Borisovich Merzhanov are also buried here). Completed projects House of Soviets (now the building of the regional administration) on the square. Revolutions in Krasnoyarsk ; "House of the Artist" - a residential building at 56 Mira Ave. in Krasnoyarsk [7]

Miron Ivanovich Merzhanov ( Migran Oganesovich Merzhanyants , Armenian Մերուժանյանց Միհրան Հովհաննեսի, September 23 , 1895 - December 13, 1975 ) was a Soviet architect . In 1934-1941, he was the personal architect of Joseph Stalin , the author of the projects for the dachas of Stalin and the top leaders of the USSR in Kuntsevo , Matsesta , Bocharov Ruchey . In 1943-1954 he was repressed, worked in architectural " sharashkas " from Sochi to Komsomolsk-on-Amur . The author of the projects of the Golden Stars of the Hero of the Soviet Union and the Hero of Socialist Labor (1938-1939) [2] . Early years and early career The architect was born in Nakhichevan-on-Don (today - within the boundaries of Rostov-on-Don) in a prosperous Armenian family. Father Hovhannes (Ivan) Mironovich Merzhanyants served as an official and manager at the factory of the merchant Unanyan in Slavyansk, and was a distant relative of Ivan Aivazovsky . Mother - Hripsime (Olga) Martynovna Mieserova, daughter of a Rostov merchant of the 1st guild [3] . All three of Ivan's sons became talented specialists, each in their own field. The middle son and younger brother of Miron Martyn became a well-known sports journalist who founded the weekly Futbol in 1960, the younger Yakov worked as a theater artist in Moscow, but died early. Before the First World WarMiron managed to finish the classical gymnasium and enter the St. Petersburg Institute of Civil Engineers . He worked as a draftsman in the workshop of Alexander Tamanyan , then he was drafted into the troops, but did not manage to get to the front. After the October Revolution, he fled from hungry Petersburg home to Rostov. Trying to avoid being drafted into Denikin's troops of the first line, he voluntarily joined the engineering battalion of the White Army, and after its defeat he settled in Krasnodar . In 1920-1923 he continued his studies at the Kuban Polytechnic Institute , easily entered the circle of local professionals, in 1922 he married the daughter of a Kislovodsk architect, Elizaveta Emmanuilovna Khodzhaeva. Merzhanov's first independent building was his own house in Kislovodsk (1925). He was followed covered market in Essentuki building of the State Bank in Pyatigorsk [4] one of the buildings of the sanatorium "10 years of October" (now the "Pearl of the Caucasus") in Kislovodsk In these buildings, formally belonging to constructivism , Merzhanov's style was manifested, which remained until the end of his days - the desire for spectacular monumentality of buildings, combined with romanticization, visual lightening of structures, as well as the architect's favorite detail - corner balconies and corner niches that tear the smooth walls of buildings . Later, Merzhanov called I. V. Zholtovsky and Frank Lloyd Wright his main teachers . 1930s In 1929, Merzhanov won an open competition for the design of the RKKA sanatorium in Sochi , which was personally supervised by Kliment Voroshilov . The sanatorium, financed by a loan from the military, was opened on June 1, 1934, and in the same year it was named after Voroshilov. The architect and the people's commissar became personal friends; this friendship survived even after Voroshilov's resignation and Merzhanov's release. The sanatorium was built in a constructivist manner, but Merzhanov deliberately masked the most rigid constructivist elements, harmoniously combining simple geometric shapes with the mountainous relief of the coast. The image of the sanatorium and the cable car adjoining it was replicated by propaganda, and Merzhanov became one of the most sought-after Soviet architects. In 1931, Merzhanov was summoned to Moscow and appointed chief architect of the economic administration of the Central Executive Committee of the USSR . Simultaneously with the completion of the Voroshilov sanatorium, on the instructions of the Central Executive Committee, Merzhanov built a complex of state dachas " Bocharov Ruchey ". He supervised the design of the Naval Academy in Leningrad , the design of buildings for the new city of Komsomolsk-on-Amur , together with Andrei Burov built the Moscow House of Architects . In the second half of the 1930s, Merzhanov built in Kislovodsktwo large sanatoriums - "Sanatorium-Hotel NKVD" (now "Kislovodsk") and "Red Stones". This is undoubtedly Stalinist architecture, and not limited in funds for high-quality stone finishing, and retaining the “southern” romanticism typical of an architect. In 1933-1934, Merzhanov designed the first Stalinist dacha - the so-called. near dacha in Volynskoe . The original one-story house was built up to two floors in 1943 (according to other sources in 1948), when the architect was already imprisoned; the author of the perestroika project is unknown, but it is likely that the project of Merzhanov himself was used. In 1934, a satisfied customer called Merzhanov personally and set the task of designing a complex of state dachas in Matsesta , in 1935 - on the Cold River near Gagra . All these objects are designed in the style of modernized classics (see post-constructivism ), equidistant from both constructivism and the “Stalinist Empire style”, which gave some authors (D. Khmelnitsky ) to assert that Stalin's personal tastes differed significantly from what was actually planted in Soviet architecture. Also in 1934, he designed the NKVD sanatorium in the resort town of Kislovodsk. In post-Soviet times, the sanatorium of the KGB of the USSR "Kislovodsk" was transferred to the Russian Academy of Sciences and received the name "Academic". The building of the sanatorium fell into disrepair and was not used for 30 years. In 1938, Merzhanov developed a number of projects for the Golden Star of a Hero of the Soviet Union (the first Heroes were only awarded the Order of Lenin ); the most concise option was chosen. In 1939, he proposed two versions of the Hammer and Sickle medal, this time the smallest one was chosen. The official approval of the Stars took place on August 1, 1939 and May 22, 1940. Arrest and Sharashki After the start of the Great Patriotic War, Merzhanov designed the civil defense facilities of Moscow, including the arrangement of the Mayakovskaya metro station in front of the historical meeting on November 6, 1941. After the evacuation of most Moscow architects to Chimkent , Merzhanov and Karo Alabyan remained in Moscow. On August 12, 1943, Merzhanov, his wife and a close circle of employees were arrested. On March 8, 1944, Merzhanov was sentenced to 10 years in camps under article 58 , part 10 of the Criminal Code of the RSFSR [5] . Merzhanov's wife died in the camps in the mid-1940s, and the architect himself, transferred to Komsomolsk-on-Amur, which he knew well, was transferred from the general barracks by the camp authorities and again took up design. In Komsomolsk, according to his project, the city Palace of Culture and the House of Culture of the aircraft factory were built. In 1948, Merzhanov was transferred to Moscow, where Viktor Abakumov personally set him the task of designing a sanatorium in Sochi for the MGB . The architect worked in the Sukhanovskaya prison and in a "sharashka" in Marfin , where he met Alexander Solzhenitsyn . In 1950, the project was approved by Abakumov, and Merzhanov set about building his largest and probably best work - the Dzerzhinsky sanatorium . However, shortly after the arrest of Abakumov at the end of 1951, Merzhanov was removed from construction and until March 1953 he was in the Irkutsk prison , then in the Krasnoyarsk transfer (the sanatorium was completed in 1954). Liberation Released from the camp in 1954 and sent into permanent exile, Miron Merzhanov settled in Krasnoyarsk . Since 1954, he headed the Krasnoyarskgrazhdanproekt (the chief architect of the city was also the exiled Armenian Gevorg Kochar ). According to the projects of Miron Merzhanov, the regional House of Soviets on Revolution Square, the Central District Committee of the CPSU, the Krasnoyarsk branch of the State Bank on Dubrovinsky Street, the main building of the medical institute, the Palace of Culture of the KrasMash plant were built in Krasnoyarsk - an attempt to return from Empire to constructivism, an extension to the cinema " Sovkino. He was rehabilitated on May 30 , 1956 [6] . In 1960, M. I. Merzhanov left Krasnoyarsk for Moscow. Worked at Mosproekt-1 . He died in 1975. Buried at the Armenian cemetery .

Miron Merzhanov - Miron Ivanovich Merzhanov Miron Ivanovich Merzhanov (in Armenian - Меружанянц Михран Ховнеши, in Russian - Миро́н Ива́нович Мержа́нов ) is a Soviet architect of Armenian origin. In the period 1934-1941, he was the personal architect of Joseph Stalin , becoming the author of the projects of the villas (dachas) of Stalin, as well as of other senior leaders of the USSR in the city of Kuntsevo, the resort of Matsest (outside the city of Sochi ) and residence Bocharov ruchey, which is used to this day by the president of Russia . In the period 1943-1954 he was repressed , as a result he fell into disgrace and was sent to work in an architectural " sharashka " from Sochi to Komsomolsk on the Amur . He is the author of the designs for some of the highest Soviet awards - the " Gold Star of the Hero of the Soviet Union " and " Hero of Socialist Labor " medals (1938-1939) [1] . https://bg.wikipedia.org/wiki/%D0%9C%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%BD_%D0%9C%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%BE%D0%B2

Ամեն տարի սուրբ Զատիկին հաջորդող կիրակի օրը՝ Կրկնազատիկին, հաստատված ավանդույթի համաձայն, Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանից դուրս է բերվում և մեծ թափորով Արագածոտնի թեմի Մուղնու Սբ. Գևորգ եկեղեցի է տարվում Շուրիշկանի Սուրբ Ավետարանը, և այնտեղ մնում մինչ ուշ երեկո՝ իր հրաշագործություններին հաղորդակից դարձնելով հավատավոր ժողովրդին: Մատուցվող Սբ. Պատարագի ընթացքում վերջիններս հնարավորություն են ունենում համբուրելու Սբ. Ավետարանը և ստանալու նրա հրաշագործ օրհնությունը։ you can see it 7 days after each Easter at Surb Grigor church in Mughni Armenia https://www.google.com/maps/place/897C%2BXMV,+Ashtarak+0205,+Armenia/@40.3144995,44.3715884,412m/data=!3m1!1e3!4m6!3m5!1s0x406a9ad1aa6cfc93:0xf18b73ddf64cbe70!8m2!3d40.3150136!4d44.3716982!16s%2Fg%2F11q3_sny7k?entry=ttu

Շուրիշկանի Ավետարան՝ դարերից ճառագող լույսը Մատենադարանի թանգարանային շենքի հատուկ ցուցափեղկի մեջ պահվում է հայ միջնադարյան հռչակավոր ձեռագրերից մեկը: Ցուցափեղկի մակագրության վրա կարդում եմ. «Գրչութեան տեղ՝ Ասպիսնակ գիւղ Քաջբերունի գաւառի: Ժամանակ՝ ՋԽԷ.-1498 թ. Գրիչ և Ծաղկո՞ղ՝ Բարսեղ քահանայ: Ստացող՝ Թուրուանդա (կին)»: Շուրիշկանի Ավետարանն է: Դարեր շարունակ նա վերապրել է մեր ժողովրդին պատուհասած արհավիրքները և, աստվածային հրաշքով հաղթահարելով բոլոր փորձությունները, դարձել է հոգևոր պատվար բազում սերունդների համար: Եղել է հույս՝ ծանր հիվանդություններից բժշկվելու և նվիրական իղձերի իրականացման համար: Ավետարանի հետ հաղորդակցվելու և նրանից զորություն ստանալու համար նրա «ոտքն» են եկել աշխարհի չորս ծագերից: Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարանի Մայր ցուցակի և ձեռագրագիտության բաժնի վարիչ, գլխավոր ավանդապահ Գևորգ Տեր-Վարդանյանը օրերս հրատարակել է իր նոր գիտական մենագրությունը՝ «Շուրիշկանի Աւետարանը»: Նա պատմության ծալքերից վեր է հանել բազմաթիվ նոր փաստեր, որոնք ամրագրում են Շուրիշկանի Ավետարանի տեղն ու դերը հայ միջնադարյան մշակույթի գանձարանում: -Գրքի պաշտամունքը՝ որպես որևէ առարկա պաշտելու երևույթ, մեր ժողովրդի մեջ ծագել է վաղնջական ժամանակներից, այսինքն՝ հեթանոսական հավատալիքներից մի տեսակ վերապրուկ կամ այլափոխություն է, որ քրիստոնեության ընդունումից ի վեր դսևորվել է հատկապես նրա ուսմունքի հիմնական գրքի՝ Ավետարանի տարբեր ձեռագիր օրինակներ պաշտելու ձևով: Սրբի կամ սրբության համբավ ստացած ավետարաններն ունենում էին նաև հատուկ անուններ՝ ի պատիվ իրենց հովանավոր կանգնած սրբի, նաև՝ պահպանման վանքի, քաղաքի կամ գյուղի անուններով, երբեմն՝ արտաքին հատկանիշների, հատկապես կազմի կամ լուսանցակողերի գույնի և այլնի համեմատ: Հայաստանի տարբեր մասերում և զանազան բնակավայրերում եղել են Շեկ, Կարմիր, Թուխ Մանուկ, Ծեր Ավետարաններ, որոնց ժողովուրդը որևէ ցավից, փորձանքից ազատվելու համար դարեր շարունակ նպատակադիր ուխտի է գնացել ճիշտ այնպես, ինչպես հարյուրավոր ու հազարավոր կիլոմետրերով հեռու տեղից ուխտի էին գնում նշանավոր սրբատեղիներ՝ Ս. Էջմիածին, Մշո Ս. Կարապետ, Ս. Երուսաղեմ, Հռոմ և այլն: Այսպիսի համբավ ունի նաև իմ գրքի «հերոսը»`«Պապ», «Կարմիր», «Սուրբ Բարսեղ Կեսարացի» անունով հայտնի Ավետարանը, որ գրվել է մեր օրերից շուրջ 520 տարի առաջ, ապա շուրջ երեքուկես դար պահպանվել է Պարսկաստանի Փերիա գավառի Շուրիշկան գյուղում և դարեր շարունակ նույն Պարսկաստանի և Հնդկաստանի հայաբնակ վայրերից իր «ոտքն» է բերել հավատացյալ ուխտավորների և խնդրամատույց մարդկանց մեծ բազմություններ,- ասում է պարոն Գևորգ Տեր-Վարդանյանը և ընդգծում. -1968-1975 թթ. Փերիայի հայությունը հայրենադաձվեց Հայաստան. այս՝ Փերիայի, Չարմահալի և Բուրվարի գավառների բոլոր հայկական գյուղերում կային ձեռագիր գրքեր (մեզ հայտնի է 140 միավոր): Ներգաղթի ընթացքում գյուղերի եկեղեցական խորհուրդները և անհատներն իրենց պատկանող եկեղեցական և մասնավոր ձեռագրերի մի մասը նվիրեցին Երևանի Մաշտոցյան Մատենադարանին, Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի Կաթողիկոսարանի և Նոր Ջուղայի Սուրբ Ամենափրկիչ վանքի մատենադարաններին, ձեռագրերի որոշ մասն էլ շարունակում է մնալ իրենց տերերի ժառանգների մոտ, իսկ մի այլ մասի գտնվելու ներկա վայրերն անհայտ են: 1973 թվականին հռչակավոր Շուրիշկանի Ավետարանը իր տերերի հետ եկավ Հայաստան և վերջնական հանգրվանը գտավ Մատենադարանում: Եվ այդ պահից ի վեր ուխտավորների հոսքը ձգվում է դեպի այստեղ: «Պապ» Ավետարանին ուխտի են գալիս աշխարհի չորս ծագերից՝ ԱՄՆ, Եվրոպա, Ավստրալիա, Իրան, Կանադա... Եվ, գնահատելով ժողովրդի ջերմեռանդ հավատը, լուսահոգի Մեսրոպ արքեպիսկոպոս Աշճյանը 2002 թ. կազմակերպեց գեղեցիկ ու սրտառուչ ուխտագնացություն: Սուրբ Սարգսի տոնին «Պապ» Ավետարանը Մատենադարանից տարվեց Մուղնի գյուղի Սուրբ Գևորգ վանք-եկեղեցի: Հնավանդ սովորության համաձայն նրա «ոտքի» տակ մատաղներ արվեցին, որից հետո սկսվեց եկեղեցական արարողությունը, իսկ ուխտավորների հոսքը չէր դադարում: Ավանդույթը շարունակվեց նաև հետագա տարիներին, միայն եղանակի հարմարության նկատառումով ուխտագնացության օրը սահմանվեց Կրկնազատկի՝ Ս. Հարության տոնին հաջորդող առաջին կիրակի օրը: Այդպես է մինչ օրս: Գևորգ Տեր-Վարդանյանը նկատում է, որ Շուրիշկանի Ավետարանի հանդեպ ժողովրդի պաշտամունքը շատ զորեղ է մեր հավաքական գիտակցության մեջ և վկայակոչում մի ուշագրավ փաստ. -2002 թ. փետրվարից մինչև 2003 թ. ապրիլի վերջ՝ մեկ տարուց ավելի Մատենադարանի շենքը հիմնովին նորոգվում էր. դռները փակ էին թե՛ ուսումնասիրողների, թե՛ զբոսաշրջիկների համար: Հնարավորության դեպքում բաց էին բացառապես Շուրիշկանի Ավետարանի ուխտավորների համար. ոչ աշխատանքային այս պայմաններում անգամ գալիս էին Ավետարանի «ոտքը» և կատարում իրենց ուխտը,- հիշում նա: Շուրիշկանի Ավետարանի շուրջ հյուսված լեգենդների և ավանդազրույցների շարքում առանձնանում է մի հավատացյալ և խոնարհ հայուհու կերպար՝ Թուրվանդա անունով մի կին, որը իր դժբախտությունների մեջ անգամ չհեռացավ Քրիստոսից: Եվ ի հիշատակ իր վաղամեռիկ ամուսնու, զավակների և փեսայի՝ պատվիրեց «Պապ» Ավետարանը՝ որպես մխիթարանք իր խոցված սրտի. -Շուրիշկանի Ավետարանը ստեղծվել է խիստ անհանգիստ ու ծանր ժամանակներում. թուրք, պարսիկ և քուրդ զանազան ցեղեր, ցեղախմբեր, նրանց սուլթանները, խաներն ու բեկերը միմյանց դեմ պատերազմներ էին մղում: Ավետարանի հիշատակարանը պատմական մեծ արժեք ունի, որովհետև բավականին մանրամասներ է հաղորդում իր ստեղծման միջավայրի, պատվիրատու Թուրվանդայի և նրա ընտանիքի անդամների մասին, ուստի գրքում ամբողջապես ներկայացրել եմ գրիչ Բարսեղ քահանայի հիշատակարանը՝ գրաբար և աշխարհաբար տարբերակներով,- ասում է վաստակաշատ մատենադարանցին: «Եւ բազում տանջանաւք չարչարէին զքրիսոնեայս՝ կախէին եւ ծեծէին եւ ի բանտ արկեալ, պահէին յերկաթս՝ մինչև տային զհարկս»,- կարդում եմ գրքում տեղ գտած հիշատակարանում, և, ասես, Շուրիշկանի Ավետարանը վեր է հառնում որպես ժողովրդի ծանր ճակատագրի կենդանի վկա: -Ձեռագրերն ուսումնասիրելով և նրանց հիշատակարաններն ընթերցելով՝ դարերի մեջ նրանց հետ ճամփորդելու զգացողությունն եմ ապրում: Ձեռագիր մատյանների մասին կարևոր տեղեկություններ իմանալը և նրանց արժեքը բացահայտելը ստեղծագործական հաճույք է ինձ համար,- ասում է գիտնականը: - Մեզ շրջապատող և մեր հաշվին ապրող ցեղերը միշտ էլ իմացել են, որ մեր հավատի գրքերը թանկ են մեզ համար,- շարունակում է նա: - Եվ իրենց կողոպուտների ծրագրի մեջ մտնում էր նաև եկեղեցական անոթների, գրքերի կողոպուտը: Որոշ ժամանակ անց նրանք մի որևէ տեղ վաճառքի էին հանում մեր մշակույթի գանձերը՝ համոզված լինելով, որ հայերն իրենց սրբությունների համար մեծ փրկագին կվճարեն: Նման ճակատագրի է արժանացել նաև Շուրիշկանի Ավետարանը: Եվ մեր նախնիները միշտ անձնազոհ կերպով փրկել են ձեռագրերը օտար զավթիչներից: Հենց դա է մեր պապերի հավատի ուժը: Ասում են՝ անգամ պարսիկներն են իրենց խոսքը հաստատելու համար վկայակոչել Շուրիշկանի Ավետարանը... Ես դա ևս հավատով եմ բացատրում: Ինքս եմ ականատես եղել, թե ինչպես մի պարսիկ տարիներ շարունակ գալիս էր Մատենադարան՝ Շուրիշկանի Ավետարանին ուխտի: Լինելով մահմեդական՝ երկրպագում էր քրիստոնեական սրբությանը: Դա խոսում է մեր քրիստոնեական մշակույթի հզորության մասին: Եվ սա միակ օրինակը չէ. 1877 թ. «Արարատ» պարբերականը հրապարակել է ականատես Յ. Մ. Բժշկյանցի` Փերիայում ապրող վրացիներից լսած պատմությունը, որ «Շըրշկան անուամբ մի հայու գեղ կայ անդ նորանց գիւղօրէից մօտ, ուր մի ձեռագիր Աւետարան կայ հայերէն, որուն այն կողմի թուրքերն անգամ ուխտ կգնան, այս վրացիք էլ պատմեցին, թէ մեզ մի հանդիսաւոր օր ունիմք, այն օրն բոլոր արք ու կանայք հանդիսաւոր զարդարուած կգնան անդ՝ Աւետարանին ուխտ...»: Գևորգ Տեր-Վարդանյանը իր այս ուսումնասիրություններն ի մի բերելով, գիտական շրջանառության մեջ է դրել բազմաթիվ արժեքավոր փաստեր, որոնք մեզ են հասել պատմական տարբեր ժամանակներից՝ դեռևս 1794 թ. Նոր Ջուղայում ստեղծված մի արժեքավոր վկայագիր, 1858 թ. Հարություն Տեր-Հովնանյանի նկարագրությունները և արդեն մեր օրերում ապրած նորջուղայեցի ականավոր հայագետ Լևոն Մինասյանի կատարած ուսումնասիրությունները: Եվ Շուրիշկանի Ավետարանին նվիրված առանձին գիրք գրելու նպատակը եղել է նոր սերնդին ձեռագրի մասին լիարժեք տեղեկություններ փոխանցելը և այդ կերպ քրիստոնեական հավատի ամրապնդումը: Ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ նրան վերագրվող շատ լեգենդներ ամենևին էլ զուրկ չեն իրական հիմքերից: -1858թ. Հարություն Տեր-Հովնանյանը նկարագրել է այդ ավանդազրույցներից մեկը. «Նրա մասին պատմում են, թէ մի ժամանակ խռովութիւն է եղել, եւ աւարառուները գալով՝ կամեցել են կողոպտել Շըրշկան գիւղը, այդ Աւետարանը պահողներն այն գցել են նոյն գիւղին մօտ մի աղբիւրի մէջ, այն թաղելով աւազի մէջ, եւ իրենք խոյս տալով փախել են այնտեղից. ժամանակ անց՝ խռովութեան խաղաղելուց յետո, Աւետարանի ժառանգորդները վերադառնալով՝ այն հանել են այն աղբիւրից, եւ այն գտել են չթրջուած եւ առանց որեւէ վնասի կամ եղծման...»: Եվ արդեն մեր օրերում ավելի ճշմարիտ է հնչում Ավետարանը Մատենադարանին նվիրող Մատթեոս Ծառուկյանի հաղորդածը: Նա վկայել է, որ Ավետարանը պահվել է հողի տակ և նրա մոտ ուռենու ճյուղ են տնկել: 7-8 օր հետո, երբ գյուղը խաղաղվել է, նրանք վերադառնալով հանել են Սուրբ Ավետարանը և նկատել են, որ նրա տեղը խոնավացել է, իսկ գրքի ծայրերը դեղնել են: Մի քանի օր հետո այնտեղ աղբյուր է գոյացել: Ներկայումս էլ գոյություն ունեն այդ ուռենին և աղբյուրը: Իսկ այդ վայրը համարվում է սրբատեղի և Ավետարանի աղբյուր: Մի խոսքով, ավազոտ հողի մեջ մի քանի օր գտնվելու հետևանքով մի քանի թերթի (մոտ 7) արտաքին եզրերը մի փոքր խոնավություն են տեսել և թեթևակի գունափոխվել` դեղնել են,- ասում է Գևորգ Տեր-Վարդանյանը: -Շուրիշկանի Ավետարանի նման ձեռագրերը վկայում են, որ, իսկապես Աստծո զորությունը կա մեր երկրում: Եվ մենք իրավունք չունենք չլուծելու մեր հոգևոր դաշտում առկա խնդիրները: Ի՞նչ ճանապարհ եք տեսնում՝ հոգեպես նորոգվելու և մեր ժառանգությանը արժանի հետնորդներ լինելու համար,- հարցնում եմ: -Ամեն մարդ իր տեղում պետք է անի այն, ինչի համար կոչված է, ապրի քրիստոնեական սկզբունքներով: Այդ դեպքում մենք խնդիր չենք ունենա և կվերագտնենք մեր երբեմնի բարձր նկարագիրը,- համոզված է նա: Գիտնականի այս խոսքերը հնչում են որպես պատգամ: Եվ թող որ Շուրիշկանի Ավետարանի՝ դարերից ճառագող լույսն ու զորությունը մեր ժողովրդի առջև բացեն պայծառ ապագայի դռները, և մենք շարունակենք անխափան երթը դարերում՝ մեր ձեռագիր մատյաններով ու մեր հազարամյակների պատմությամբ... Հասմիկ ՊՈՂՈՍՅԱՆ Սկզբնաղբյուրը՝ «Շողակն Արարատյան» երկշաբաթաթերթ https://www.qahana.am/post/1679

Շուրիշկանի Ավետարան Gospel of Shurishkan - Bible of Sharishkan History It was written in 1498 in Aspisnak village, Kajberunik province of Van (322 sheets, 18 x 13 cm), pen: priest Barsegh [1] , commissioned by prince Turvanda. The Gospel is illustrated with 3 portraits ( Matthew , Mark and John and Prochorus), with border decorations, half-table-name pages. The cover is made of leather-bound cardboard with a silver bas-relief mirror, the lining is made of paper and silk. In 1603-1604, the family of Ter Grigor, one of the forcibly displaced by Shah Abbas, moved the Gospel to Shurishkan village (hence the name) in Peria province of Persia, St. Barsegh Kesaratsi Monastery, where it remained for 370 years [2] . In 1971, the heirs of the Gospel, Nerses and Matevos Tsarukyan, repatriated and presented "Shurshkan's Gospel" to Matenadaran (hand. № 10599). Every year since 2002, on the Sunday following Holy Easter, "Gospel of Shurishkan" is taken from Matenadaran to Saint Gevorg Church in Mughnu , so that the pilgrims can communicate with the miraculous power of the Gospel [ Gospel of Shurishkan Type: handwriting date 1498 Item: parchment For 10599 Collection Matenadaran Location: Yerevan

Ավետարանի զորությունը հայտնի էր նույնիսկ օտարներին: Երբ պարսիկները գիշերով փորձել են թալանել եկեղեցին, տեսիլք են ունեցել, վախեցել ու փախել: «Սուրբ գրքի հանդեպ հավատը սերնդե սերունդ փոխանցվել է եւ այսօր հասել նոր սերնդին: Սփյուռքի հայերի միակ հենարանը հավատքը, մեր կրոնը եւ մեր Ավետարանն է եղել, որ մեզ պաշտպանել է: Եվ հենց սանգիբարանցիների հավատը եւ ավանդույթները պահպանելու համար Սանգիբարանի Ավետարանը արդեն մի քանի տարի Մատենադարանից դուրս է բերվում ու Շողակաթ վանք տարվում»,- Մեդիամաքսի հետ զրույցում ասաց Տեր Իգնատիոս վարդապետ Մալխասյանը՝ Ավետարանի ուխտի օրը կազմակերպող հոգեւորականներից մեկը: Ավետարանը Սանգիբարան գյուղում է հայտնվել 1603-1604թթ. պարսկա-թուրքական պատերազմի ընթացքում Սեֆյան հարստության 5-րդ արքա Շահ-Աբբասի նախաձեռնած շուրջ 500 հազար հայերի տեղահանության հետեւանքով։ Պարսկաստանում հայտնված տեղահան հայությունը բնակություն է հաստատել Սպահան նահանգի Փերիա գավառում՝ հիմնելով 24 հայաբնակ գյուղ, այդ թվում՝ Սանգիբարանը։ Հանգրվանելով նշված գյուղում` Ավետարանը օտարության մեջ գտնվող հայ մարդու համար դարձել է հայրենիքի եւ Սուրբ Էջմիածնի հետ կապող կամուրջ: Մինչ այսօր էլ հավատացյալներն ուխտի են գնում Մատենադարան Ավետարանին՝ իրենց խնդրանքի իրականացման հանդեպ վստահությամբ եւ հավատով: https://mediamax.am/am/news/society/13857

Անկյուններում եւ եզերքին 12 ձուլածո 6-թեւյան հրեշտակ կամ Սերովբեներ են, աղավնիների եւ 16 այլ զարդաձեւերի պատկերներ: Կազմը եւս արժեքավոր է: Արժեքավոր են նաեւ հիշատակարանները, որոնք, ցավոք, թվական չունեն: Հետագա հիշատակարաններ կան՝ 1259 թվականի երեք հիշատակարան, դրանից անմիջապես հետո՝ եւս 4 հիշատակարան՝ տարբեր ժամանակների ուխտավորների, այցելուների նշումներ են: .

1972 թ-ին Պարսկաստանի հայաշատ Սանգիբարան գյուղը դատարկվեց. բնակչությունը հաստատվեց Հայաստանում՝ բերելով գյուղի սուրբ Հովհաննես եկեղեցու բոլոր սրբությունները՝ այդ թվում նաեւ սուրբ Ավետարանը, որն ավելի քան 400 տարի պահվել է Սանգիբարանի եկեղեցում եւ հենց այդ պատճառով կոչվել նաեւ Հովհաննեսի կամ Սանգիբարանի Ավետարան: Այն համարվում է խնդրակատար Ավետարան եւ մինչ օրս էլ հայտնի է իր հրաշագործ զորությամբ: Ամեն կիրակի սանգիբարանցիները հավաքվում են սուրբ Շողակաթ եկեղեցում պատարագի եւ հիշում ու պահպանում սերնդե սերունդ փոխանցվող ավանդույթները եւ վկայում իրենց տեսած կամ հիշում մեծերից լսած Սուրբ գրքի հետ կապված հրաշագործ պատմություններ: Ինչպես սանգիբարանցիներն են պատմում, Սուրբ Հովհաննես եկեղեցու բակում հավաքվում էին տարբեր խնդիրներ, հիվանդություններ ունեցող մարդիկ. մեկ շաբաթ անց փրկված էին… Սանգիբարանի Ավետարանը 12-րդ դարի ձեռագիր է, որն արժեքավոր է ձեռագրական եւ բնագրական հատկանիշներով: Գրիչները երկուսն են՝ Պետրոս եւ Գրիգոր, ստացող՝ Դավիթ քահանա: Բաղկացած է 314 թերթից: Կազմը 19-րդ դարում պատրաստված արծաթե կրկնակազմ է: Կենտրոնում 16X13սմ չափսի զարդարուն շրջանակ ունի, մեջը 13x9սմ չափսի ոճավոր խաչ, թեւերին՝ 4 ուղղանկյուն կարմիր եւ կենտրոնում՝ մեկ կլոր կանաչ ապակե ակ:

Գիրքը գանձ համարելու մոտեցումը հայության շրջանում դարերի դրսեւորում ունի եւ հատկապես ցայտուն է դարձել տեղահանությունների ու Ցեղասպանության ընթացքում։ Գիրքը՝ առավելաբար Ավետարանն ու Նարեկը կյանքի գնով փրկելու փաստական պատմությունները հաշվվում են ոչ թե մեկ-երկուսով, այլ տասնյակներով։ Թերեւս բոլոր հրաշագործ կամ խնդրակատար Ավետարանները անցել են փրկության այդ ուղին եւ ավելի զորացել ու երկյուղածության մղել ոչ միայն հավատավոր հայությանը, այլեւ այլադավան օտարերկրացիներին։ Նմանօրինակ մի քանի Ավետարանների պատմությունը կներկայացնենք Մեդիամաքսի նոր շարքում։ Շարքի առաջին հոդվածը կարդացեք այստեղ: Պարսկաստանի Փերիա գավառի երկու գյուղերի՝ Շուրիշկանի եւ Սանգիբարանի եկեղեցիների զանգերը այսօր էլ Էջմիածնի Շողակաթ եկեղեցու զանգակատնից են ազդարարում իրենց զորությունն ու խաղաղությամբ լցնում մարդկանց հոգիները՝ ոչ միայն Պարսկաստանից հայրենադարձված ու Էջմիածնում հաստատվածներին, այլեւ բոլոր նրանց, ովքեր հավատում են բարձրյալին:

Սանգիբարանի Ավետարանը Ս. Շողակաթ վանք բերվեց Ս. Հովհաննես Մկրտչի և Հոբ Արդարի հիշատակության տոնին

https://www.putnampit.com/yettem_html.html A WARM WIND THROUGH YETTEM An Eighty-year Anthology By CHARLES DAVIDIAN

https://en.wikipedia.org/wiki/Yettem,_California Yettem, California Yettem is a census-designated place (CDP) in Tulare County, California.[2] Yettem is located on California State Route 201 11 miles (18 km) north of Visalia. Yettem has a post office with ZIP code 93670.[3] Yettem sits at an elevation of 348 feet (106 m).[2] The 2010 United States census reported Yettem's population was 211. Yettem's name was Lovell until Hagop Hamalian, the town storekeeper and postmaster, along with Ezekiel Kendigian and Devlat Agha Moorsalian submitted Armenia, Ararat, and Yettem as suggestions for a name change for the town to the Post Office Department, which chose Yettem.[4] Yettem is how Western Armenians pronounce the Armenian word for Eden. Although most of the Armenian population has moved away, there is still an active St. Mary's Armenian Church in Yettem.[5] Geography According to the United States Census Bureau, the CDP covers an area of 0.2 square miles (0.4 km2), all of it land. Demographics The 2010 United States Census[6] reported that Yettem had a population of 211. The population density was 1,374.7 inhabitants per square mile (530.8/km2). The racial makeup of Yettem was 48 (22.7%) White, 5 (2.4%) African American, 0 (0.0%) Native American, 0 (0.0%) Asian, 0 (0.0%) Pacific Islander, 148 (70.1%) from other races, and 10 (4.7%) from two or more races. Hispanic or Latino of any race were 199 persons (94.3%). The Census reported that 211 people (100% of the population) lived in households, 0 (0%) lived in non-institutionalized group quarters, and 0 (0%) were institutionalized. There were 51 households, out of which 35 (68.6%) had children under the age of 18 living in them, 32 (62.7%) were opposite-sex married couples living together, 7 (13.7%) had a female householder with no husband present, 6 (11.8%) had a male householder with no wife present. There were 4 (7.8%) unmarried opposite-sex partnerships, and 0 (0%) same-sex married couples or partnerships. 5 households (9.8%) were made up of individuals, and 4 (7.8%) had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 4.14. There were 45 families (88.2% of all households); the average family size was 4.38. The population was spread out, with 78 people (37.0%) under the age of 18, 36 people (17.1%) aged 18 to 24, 55 people (26.1%) aged 25 to 44, 32 people (15.2%) aged 45 to 64, and 10 people (4.7%) who were 65 years of age or older. The median age was 23.8 years. For every 100 females, there were 119.8 males. For every 100 females age 18 and over, there were 121.7 males. There were 62 housing units at an average density of 403.9 per square mile (155.9/km2), of which 13 (25.5%) were owner-occupied, and 38 (74.5%) were occupied by renters. The homeowner vacancy rate was 23.5%; the rental vacancy rate was 11.6%. 43 people (20.4% of the population) lived in owner-occupied housing units and 168 people (79.6%) lived in rental housing units.