99/100 YEARS AND COUNTING

[Arpa]

99/100 YEARS AND COUNTING

 

(We will see why 99 under another topic)

A highly melodramatic **(joyfully sad) story.. We will see why I labeled this post 99/100 as a title to this thread.

HAMRICH ՀԱՄՐԻՉ Counter, Calculator, Computer?

http://hetq.am/static/news/b/2014/11/57345.jpg

http://hetq.am/static/news/b/2014/11/57345.jpg

http://hetq.am/eng/news/57345/the-engraved-worry-beads-of-varteres-atanasian-family-memento-as-genocide-testament.html

http://hetq.am/arm/news/57345/mi-cucanmushi-patmutyunhayoc-cexaspanutyan-poragir-vkan-serundner-kapox-hamrichy.html

====

 

The Engraved Worry Beads of Varteres Atanasian: Family Memento as Genocide Testament

By Anna Babajanyan

Constantinople 1915

When the police came to knock on the door of the home of Varteres Atanasian, a jeweler and district council head, his wife didnt know what to expect.

The police left. The wife, now in tears, told her neighbor that she had just learnt that her husband had been arrested in April with other Armenian intellectuals of the city.

After some time had passed a coachman visited the house and told Varteres wife that he had seen her husband and that he had given him something, requesting that he pass it along to the family. The coachman handed over the item to the wife and left. That was the last the family heard about Varteres.

The item Varteres wanted the family to have was a tesbeh (worry beads).

When family members examined the beads they realized that it wasnt merely a memento of their disappeared father but a family keepsake. The years past and the tesbeh remained with the family. It wasnt until 1965, when people in Armenia came out into the streets to commemorate the 50th anniversary of the Genocide and call for justice, when Varteres daughter Ejeni Atanasian-Goulbolian realized that her fathers memento was of value not only to her family but the Armenian nation.

That year, Ejeni presented the tesbeh to Armenias Museum of History as a gift. The museum staff couldnt imagine what they had been given. This wasnt just another personal item of an Armenian exile but a testament to the history of the Armenian people.

 

For on the largest bead followed by the smaller 99 that make up the tesbeh were engraved the words Changhruh 1915, April 11, memento. (Changhruh/Çankırı is the name of a Turkish town northeast of Ankara. Of the 250 Armenian leading figures of Constantinople arrested and exiled on April 24, 1915, one group was deported there and another to Ayaş.)

]b]On the 99 beads the names of 103 of the 250 Armenian exiles are engraved.

The name of Gomidas Vartabed is one the first bead. Rupen Sevag appears on the 5th and Daniel Varoujan is on the 40th. The last bead is engraved with the name Grigoris Archpriest Balakian. The name of Varteres Atanasian appears on the 71st bead. (One bead displays four names and another, two names)[/b]

Karineh Avagyan, a researcher at Armenias Museum of History, told me that worry beads were common accessory for men in Constantinople at the time.

We assume that the man had the tesbeh in his pocket when he was arrested. Realizing the tragedy unfolding around him, in Çankırı Varteres engraved the tesbeh with the surnamesof his friends; sometimes just their first names. The engraving was superb. By the way, there wasnt an Armenian at the time in Bolis that didnt master some craft or another and this man utilized his gift at precisely the right moment. He left a testament of 103 exiles, of his peoples history, of the Genocide, says Avagyan.

Over the years, the tesbeh has brought together the descendants of those exiled Armenians whose names are engraved on its beads.

When the list of names was published, the grandchildren of the individuals whose names are listed on the fourth and 30th beads made their presence known. A friend of the son whose fathers name appears on the 60th bead did the same. So did an acquaintance of the person appearing on the 15th bead.

Thus, Varteres engraved tesbeh not only became an important testament regarding the Armenian peoples experiences of that era, it has transcended time itself and continues to work its magic even today.

P.S. The tesbeh remained on display at the ornamental jewllery exhibition at Armenias Museum of History from 1965 to 1984. Due to research on the item conducted by KarienhAvagyan the memento has since become a uniquetestament of the irrefutability of the Armenian Genocide. Grigoris Balakian is the great-uncle of Peter Balakian, an Armenian-American writer and poet.

 

Մի ցուցանմուշի պատմություն. Հայոց ցեղասպանության փորագիր վկան, սերունդներ կապող համրիչը

 

13:08, 15 նոյեմբերի, 2014

Աննա Բաբաջանյան

Երբ 1915 թվականին ոստիկանները լցվեցին պոլսեցի առեւտրական, թաղապետ Վարդերես Աթանասյանի տունը, վերջինիս կինը չէր կարող անգամ գուշակել, թե ինչ պետք է լսեր առաջիկա մի քանի րոպեների ընթացքում:

Ոստիկանների դուրս գալուց հետո նա իր հարեւանուհուն լաց լինելով պատմել էր, որ ամուսնուն ապրիլին ձերբակալել էին պոլսահայ մտավորականների հետ: Անցել էր որոշ ժամանակ, նրանց այցելել էր մի կառապան, կնոջն ասել էր, որ ամուսինն իրեն խնդրել է ընտանիքին փոխանցել ինչ-որ իր, թողել էր այն կնոջ մոտ եւ հեռացել: Դրանից հետո ընտանիքը ոչինչ այլեւս չէր լսել Վարդերեսի մասին:

Այդ խորհրդավոր իրը, պարզվել էր, ընդամենը համրիչ էր՝ թզբեհ:

Ընտանիքի անդամները, այն մոտիկից զննելուց հետո նոր միայն հասկացել էին, որ դա ավելին է, քան իրենց հորից ստացած հիշատակը. ուլունքաշարը մասունք է իրենց ընտանիքի համար: Սակայն 50 տարի շարունակ համրիչի մասին ոչ ոք չէր իմացել, եւ Հայաստանում Հայոց ցեղասպանության 50-ամյակի առթիվ կայացած առաջին ցույցից հետո միայն Վարդերեսի դուստրը՝ Էժենի Աթանասյան-Գուլբոլյանը, խորապես գիտակցել էր, որ հոր թողած մասունքն արժեքավոր էր ոչ միայն իրենց ընտանիքի, այլեւ՝ ողջ հայ ազգի համար: Եվ արդեն 1965-ին նա համրիչ-ուլունքաշարը նվիրել էր Հայաստանի պատմության թանգարանին: Այնտեղի աշխատակիցները պատկերացնել անգամ չէին կարող, որ իրենց ձեռքի տակ աքսորյալի սովորական հիշատակ չէ, այլ՝ հայ ժողովրդի պատմության վավերագիր: 99 հատից բաղկացած համրիչ-ուլունքաշարի առաջին անհամաչափ հատին փորագրված է. «Չանղըրը 1915, Ապրիլ 11 Յիշատակ»:

 

Սա հակիրճ տեղեկատվություն է՝ Չանղըրի աքսորավայրից, ապրիլի 11-ը նոր տոմարով ապրիլի 24-ն է, այսինքն՝ համրիչը Հայոց ցեղասպանության առաջին բացահայտ օրվա վկայագիրն է: Իսկ ամենաուշագրավն այն է, որ 99 հատերից բաղկացած համրիչի ամեն հատի վրա մի աքսորականի անուն է փորագրված: Հատերից առաջինի վրա գրված է Կոմիտասի անունը, հինգերորդի վրա՝ Ռուբեն Սեւակինը, իսկ 40-րդ հատին կարդում ենք «Դանիել Վարուժան», ուլունքաշարը եզրափակում է Գրիգորիս ծայրագույն վադապետ Պալաքյանի անունը: Եվ քանի որ հատերից մեկի վրա փորագրված է երկու հոգու անուն, իսկ մյուսի վրա էլ՝ չորս, համրիչի շնորհիվ հավերժանում են 103 աքսորյալների անուններ: Եվ ահա հատերից 71-րդի վրա Վարդերես Աթանասյանը թողել է նաեւ իր անունը:

«Առհասարակ, Պոլսում թզբեհները շատ տարածված էին այդ ժամանակաշրջանում, ամեն մարդ էլ կարող էր դրանից ունենալ իր գրպանում: Ենթադրվում է, որ համրիչը եղել է այդ մարդու գրպանում, եւ ձերբակալության օրը, ըմբռնելով, թե ինչ է իրականում կատարվում եւ ինչ արհավիրք է սպասվում իր ժողովրդին, Վարդերեսն այդ իրի հատիկներին հենց Չանղըրիում փորագրել էր ընկերների ազգանունները, երբեմն էլ՝ միայն անունները, եւ որքա՜ն համաչափ էր նա դա արելԻ դեպ, չկար պոլսահայ, որ այդ ժամանակ որեւէ արհեստի չտիրապետեր, եւ այս մարդն իր շնորհքն առավել քան ճիշտ ժամանակին եւ տեղում է օգտագործել՝ վկայություն տալով 103 աքսորյալների, ազգի պատմության, ցեղասպանության մասին»,-«Հետքին» պատմեց հնագետ-պատմաբան, Հայաստանի պատմության թանգարանի գիտաշխատող Կարինե Ավագյանը՝ հավելելով, որ Վարդերեսը, հավանաբար, նահատակվել է Մեսքենեի ճանապարհին:

Համրիչ-ուլունքաշարը, որն իր մեջ կրում է մի ողջ ազգի հիշողությունը, զորեղ է գտնվել իր անվանակիրներին ու նրանց հետնորդներին միմյանց կապելու հարցում: Երբ հրապարակվել է համրիչին փորագրված աքսորյալների անվանացանկը, որոշ ժամանակ անց արձագանք է ստացվել 4-րդ, 30-րդ հատերի անվանակրերի թոռներից, 60-րդ հատի անվանակրի որդու ընկերոջից, 15-րդ-ի ծանոթից...Այսպիսով, մի առեւտրականի ձեռքով փորագրված համրիչ-ոլունքաշարը դարձել է մեր ազգի համար կարեւորագույն ժամանակաշրջանի վկան, հետո այն դուրս է եկել իր ժամանակից եւ շարունակում է հրաշքներ գործել մինչ օրս...

Հ.Գ.-1965-ին մասունքի՝ Հայաստանի պատմության թանգարան հանձնվելուց հետո՝ մինչեւ 1984 թվականը, ոչ ոք ձեռք չի տվել համրիչին: Այն ցուցադրվել է զարդարվեստի նմուշների ցուցափեղկում: Կարինե Ավագյանի պրպտումների արդյունքում թանգարանային ցուցանմուշը դարձել է Հայոց ցեղասպանության անժխտելի վավերագիրը:

Փաստական տեղեկությունները՝ Կարինե Ավագյանի

Լուսանկարները՝ «Եղեռնահուշ մասունք կամ խոստովանողք եւ վկայք խաչի» գրքից, Վահան Իշխանյանի բլոգից

**Melodrama= :

emotional in a way that is very extreme or exaggerated : extremely dramatic or emotiona: of, relating to, or characteristic of melodrama

: of, relating to, or characteristic of melodrama

2 : appealing to the emotions : sensational***

In the Latin Melo/miele means honey sweet, as in the Armenian ՄԵՂՐ/MEGHR

So, what does Melodrama mean, SweetTragedy as in Romeo and Juliet? Remember the Tragically Sweet, Opera ANUSH.

One dictionary says. ՆՈՒԱԳԱԽԱՌՆ ԹԱՏԵՐԱԽԱՂ /Musical Drama.****

**** Nwag , Music Melody.