Hayakhos

[Johannes]

ԱՐՄԵՆԱԿԻ ՍԱՆՈՒԿԸ «ՖՈՐՔ» ՉԸՍԵԼՈՎ ՀԱՅԵՐԷՆ ՍՈՐՎԱԾ Է

 

Կեդրոնականցի Արմենակ Ամանորի առիթով իր զարմիկին այցելութեան գացած էր Նիւ Եորք: Տարիներ առաջ կնքահայր եղած էր անոր զաւակին` Աւոյին, որուն տարեդարձը պիտի տօնուէր: Վերադարձին, մեր ալ Նոր Տարին եւ Ս. Ծննդեան տօնը շնորհաւորելու եկաւ սան մը լեցուն անուշապուրով` Էլպիսի շնորհներով զարդարուած:

 

Կը թուէր, թէ այս անգամ լաւ տրամադրութեամբ վերադարձած էր:

 

Երբ Էլպիս եւ Մակարուհին կը խօսէին Նիւ Եորքի վաճառատուներու զեղչ-վաճառքներու մասին, թէ ինչպէ՛ս եւրոյով գնել նպաստաւոր էր, ինչպէ՛ս տնտեսական տագնապի պատճառով գիները եօթանասուն տոկոսով նուազած էին, Արմենակ «Նոյ կոնեակ»ի երկրորդ բաժակէն ետք, պատմեց հետեւեալը.

 

- Սիրելի Մակար, զարմիկս, որ համեստ արհեստաւոր մըն է, հայու ինքնութեան կերտման մանկավարժութեան օրինակ մը տուաւ: Նախ ըսեմ, որ սանուկս զիս զարմացուցած էր իր սահուն եւ գեղահունչ հայերէնով: Զարմիկիս՝ Արթոյին յայտնեցի զարմացումս եւ ուրախութիւնս:

 

Արմենակ պահ մը կանգ առաւ՝ կարծես հետաքրքրութիւնս սրելու համար: Ապա շարունակեց.

 

- Քեզի պարզութեամբ պատմեմ, թէ ինչպէ՛ս վարժապետ չեղող զարմիկս յաջողած էր Նիւ Եորքի խառնարանին մէջ հայ եւ հայախօս պահել իր զաւակը: Հազիւ դպրոց սկսած իր զաւակը՝ ճաշի սեղանին շուրջ հօրմէն խնդրած է, որ տայ «ֆորքը», ինք չհասկնալ ձեւացուցած է, տղան կրկնած է «ֆորք»: Վերջապէս տղան ըսած է «պատառաքաղ», եւ ինք տուած է պատառաքաղը: Անկէ ետք, տղան իր չգիտցած բառը հարցուցած է եւ օտար բառեր չէ գործածած: Համեստ զարմիկս եղած է օրինակելի վարժապետ, օրինակելի հայ, չէ մտածած պատշաճիլ եւ տեղի տալ, չէ ըսած, որ իր տղան ամերիկացիէն աւելի լաւ անգլերէն պէտք է խօսի, տան մէջ պահած է հայերէնը:

 

- Բայց ինչպէ՞ս այդ կրցած է ընել առանց հայկական վարժարանի:

 

- Շա՛տ պարզ: Իր տան մէջ հայերէն գիրքեր կան, հայերէն թերթ կը հասնի ամէն օր: Տղան սորված է հայերէն երգեր: Իրապէս զարմանալի էր: Հայերէն կը լսէի առանց օտարի շեշտի: Բացատրեց, որ ամերիկայի մանուկները գերի դարձուցած «կէյմ»երէն հեռու պահած էր իր զաւակը:

 

- Բայց ինչպէ՛ս այդ կարելի է, ինչպէս կարելի է մանուկը զրկել:

 

- Ինչո՞ւ կը կարծես, որ զրկած ըլլայ: Հայր եւ մայր զբաղած են իրենց զաւակով: Ան այսօր հաճոյք կը զգայ Մալխասի գիրքերը կարդալով եւ «կէյմ»երու պահանջ չի զգար:

 

Պահ մը լռութենէ ետք, Արմենակ աւելցուց.

 

- Մակա՛ր, գրէ՛ այս մասին, պատմէ՛, ղրկէ՛ հայկական թերթերու, եթէ կրնաս, թարգանէ՛ կամ թարգմանե՛լ տուր եւ թող հայկական թերթերը տպեն:

 

Ինչպէ՞ս կարելի է ոչ ըսել Արմենակի այսքան աղուոր ցանկութեան:

 

Գրեցի: Թարգմանութեան պարտականութիւնն ալ կը թողում դեռ հաւատք ունեցող թերթերուն:

 

Մակար, ի Գաղիա, Յունուար 2009

http://www.aztagdaily.com/DisplayNews.php?ID=18858