Jump to content

ՆԱՎԶԻԿԵ


SAS

Recommended Posts

ՆԱՎԶԻԿԵ

 

ԱՐՓԻԿԻՆ, ԱՐՓԻԿԻՆ,

ԻԶԱԲԵԼԼԱՅԻՆ

ԻՄ ԱՄԵՆԱՉՔՆԱՂ ԵՐԿԸ

Ե. ՉԱՐ. 1936. 21.IX

 

I

ՀԻՆ ՆԱՎԶԻԿԵՆ

 

Նայադների՜ նման, նայադների՜ նման

Կարոտներիս ձայնով կանչում է ինձ,

Խոստանալով սիրո անհատնելի հմայք

Եվ թողնելով մորմոք և կորստի կսկիծ…

 

Մանկությունից անդարձ` իմ օրերում անցած,

Տարիներիս կարմիր ավազի մեջ –

Ինձ թվացել է միշտ, որ կարոտիս կառչած`

Ինձ սպասում է իմ Նավզիկեն…

 

Նախ` կարոտի նման դեռ անծանոթ կյանքի,

Բիլ ծովերում նավող նավակի մեջ`

Իբրև ցնորք գայթող, կամ երազանք անգին –

Հեռուներից կանչեց իմ Նավզիկեն:

 

Եվ օրերում ապա, տարիներում անդարձ,

Վայրկյաններիս կարմիր ավազի մե’ջ –

Երազեցի ընդմիշտ, որ կարոտիս կառչած`

Ինձ սպասում է իմ Նավզիկեն…

 

Մերթ աղջըկա նման, մերթ մանկական տեսքով,

Մերթ որպես կին` տեսած երազի մեջ, -

Մերթ իբրև կույս անեղծ, մերթ մի Մանոն Լեսկո –

Պատկերացել է ինձ – իմ Նավզիկեն:

 

Մերթ սպիտակ, որպես մարմարոնյա արձան,

Մերթ միկենյան կավե մի վազի պես, –

Մերթ եբենյա մարմնով եգիպտուհի դարձած`

Հմայել է հեռվից իմ Նավզիկեն: –

 

Մերթ կոնքերով ողորկ, որպես ձուլած արծաթ,

Մերթ` որպես էգ մի օձ երազի քեզ`

Մերկ, աչքերով կանաչ, մի կին դարձած –

Անեղծ մի կույս կարծած իմ Նավզիկեն:

 

Մերթ շորերով շրշուն, մերթ ծածկոցով ծածան,

Մերթ` լուսնային շղարշ հագածի պե’ս, –

Ամբողջովի’ն մերթ գոց, մերթ մերկացած`

Կնությունը բացած – իմ Նավզիկեն…

 

Նա մերթ կանչել է ինձ սրինգային ձայնով,

Մերթ` քնարի քնքուշ նվագի պես,

Մերթ` դարերո’վ ծանոթ, մերթ` միայն նո’ր

Ինձ հարազատ ձայնով – իմ Նավզիկեն:

 

Վերելքներում անծայր, հովիտներում այն ցած,

Կամ ծովափնյա ոսկե ավազի մեջ, –

Մերթ շառաչում ծովի, մերթ լճերում անձայն –

Ես լսել եմ քո քայլքը, իմ Նավզիկե’:

 

Ես սպասել եմ քեզ յուրաքանչյուր վայրկյան,

Եվ երազել, որ երթըս երազվի քե’զ, –

Յուրաքանչյուր վայրում, յուրաքանչյուր վայրկյան,

Կնոջական ցնո’րք իմ, իմ Նավզիկե…

 

Ե’վ հանճարեղ երգում, և’ հանճարեղ գրքում,

Եվ հանճարեղ ամե’ն կտավի մե’ջ, –

Եվ հյուսիսում, և հին Արևելքում,

Եվ հարավում դեղին, իմ Նավզիկե’:

 

Շրջադարձում, երթում, քայլափոխում ամե’ն,

Հսկող հսկա դեպքի, կամ դավի պես, –

Ես սպասել եմ, որ կամ դու, կամ ես

Կճանաչենք իրար, իմ Նավզիկե’:

 

Յուրաքանչյուր բացվող առավոտվա, կամ իմ

Յուրաքանչյուր տեսած երազի մեջ, –

Անգամ մի դուռ է երբ իմ դեմ բացում քամին –

Հանդիպումդ եմ հսկում, իմ Նավզիկե:

 

Մանկությունից իմ լուրթ – մինչև կեսօրն իմ թեք,

Իմ օրերում` անցած երազի պես, –

Ես սպասել եմ, որ – ահա կելնես իմ դեմ,

Ամենօրյա ցնորք իմ, Նավզիկե’:

 

Եվ իմ գրքերն ամեն, և իմ երգերն անմեռ,

Եվ բորբոք հուրն իմ այս ծարավի կեզ, –

Ի’նչ որ արել եմ ես, ի’նչ անելու եմ դեռ –

Քեզ գտնելու համար է, իմ Նավզիկե…

 

Եվ մինչև օրն այն սև, մինչև դառնա նսեմ,

Մինչև ավյունս ամբողջ նվազի – քեզ

Ես փնտրելու եմ իմ ուղիներում լուսե,

Անհասնելի՜ իմ սեր, իմ Նավզիկե’…

 

Ե՛վ պոետի հռչակ, և’ փառքի տենչ խորին,

Ե՛վ արնահամ երգի, երազի սե’ր, –

Ես տենչացել եմ` լոկ հավատալով, որ ինձ

Դեռ սպասում ես դու, իմ Նավզիկե…

 

Որ վարդերի’ս անդարձ, տարիներիս հնձած,

Անդառնալի ցնդած երազի տեղ –

Իմ օրերի վերջում, իբրև անհուն ընծա –

Ինձ ժպտալու ես դու, իմ Նավզիկե…

 

Նայադների՜ նման, նայադների՜ նման,

Կարոտներիս ձայնով կանչել ես ինձ, –

Խոստանալով սիրո անհատնելի հմայք

Եվ թողնելով լոկ մահ և կորստի կսկիծ…

 

Link to comment
Share on other sites

II

ԿՆՈՋՍ` ԱՐՓԵՆԻԿ ՉԱՐԵՆՑԻ ՀԻՇԱՏԱԿԻՆ

 

Նայադների՜ նման, նայադների՜ նման,

Կարոտնեիս ձայնով կանչեց նա ինձ, –

Նա խոստացավ սիրո անհատնելի հմայք

Եվ ինձ թողեց միայն մահո’ւ կսկիծ…

 

Նաժիշտներով իր յոթ շրջապատված`

Նաժիշտներով սիրո և ցավի կե’զ, –

Իբրև հոժա՜ր կամքով մահապարտված`

Ընդունեց սերն իմ սև – իմ Նավզիկեն…

 

Կարոտներիս ծովի կղզիներում անցած

Դու իմ կղզին եղար միակ ոսկե, –

Բայց սև աղետ դարձավ և մահացու հանցանք

Քեզ համար սերն իմ սև, իմ Նավզիկե…

 

Եվ վարդագույն, ինչպես մի վարդագույն մարջան,

Կարոտներիս կարմիր ավազի մեջ –

Դու ժպտացի՜ր, անցար, աներևույթ դարձար,

Օ՜, մահացու իմ սեր, իմ Նավզիկե…

Link to comment
Share on other sites

III

 

…Արդեն նայի՜վ դարձած նայադների նման,

Նայադների նման քնքուշ ձայնով`

Խոստանալով գարո’ւն, գարնանային հմայք –

Այն ո՞վ է ինձ կանչում, այն ո՞վ…

 

Ինչպես Ուլիս` տրված կարոտներիս կայմին`

Նայադների չքնաղ երգի’ն գերի`

Ամբողջովին տրված իմ հուշերի ձայնին,

Ես մոտեցա կրկի’ն այն ափերին…

 

Մի՞թե կրկին իբրև վերադարձող Ուլիս`

Մի անհնար, չքնաղ երազի մե’ջ –

Պիտի տեսնեմ կղզի’ն այն, ուր սիրով լի`

Ինձ հանդիպեց մի օր – իմ Նավզիկեն…

 

Նո’ւյն նայադներն ահա – և կախարդիչ նույն երգը, –

Բայց ավելի’ անհուն ու հմայիչ…

Եվ մոտենում է նո’ւյն կախարդական եզերքը`

Բայց… ինչո՞ւ է թվում նա ամայի…

 

Նո’ւյնն են ափերը լուրթ, – և պտույտի ելած

Նո’ւյն աղջիկներն ահա, – և Նավզիկեն…

Բայց նա նայեց անթարթ և աչքերում ցոլաց

Անդառնալի անցածը – երազի պես…

 

Եվ սուզվելով, ինչպես մի վարդագույն մարջան

Տարիների կարմիր ավազի մե’ջ`

Անվերադարձ անցավ և զառանցանք դարձավ –

Մանկությա՜ն պես անցած – իմ Նավզիկեն…

Link to comment
Share on other sites

IV

 

Նայադների՜ նման, նայադների՜ նման,

Կարոտներիս ձայնով կանչեցին ինձ,

Խոստանալով սիրո անհատնելի հմայք,

Եվ թողնելով միայն – մահո’ւ կսկիծ:

 

Արկածներիս ծովի կղզիներում անցած

Ինձ հանդիպեց քանի՜ Նավզիկե,

Որ հեռացավ, անցավ իր կարոտին կառչած`

Իբրև ուրի՜շ Ուլիս, ուրիշի սեր…

 

Հեքիաթային, կապույտ իր եզերքին կառչած`

Իբր ուրիշի սիրո մի Նավզիկե –

Իր Ուլիսին հսկող արքայադուստր դարձավ`

Կարոտներիս կարմիր ավազի մեջ…

 

Եվ կարոտիս կառչած արքայադուստր կարծած

Քանի՜, քանի՜ չքնաղ Նավզիկե –

Ընկղմվեցին, կորան, որպես կարմիր մարջան`

Կարոտներիս կարմիր ավազի մե’ջ…

 

Արկածներիս կապույտ կղզիներին կառչած`

Վայրկյաններիս կարմիր ավազի մե’ջ`

Մի՜շտ ուրիշի սիրո արքայադուստր դարձավ

Ինձ հանդիպած ամե’ն մի Նավզիկե…

 

Բայց ուրիշի երկրում արքայադուստր դարձած

Իմ կորցըրած ամեն մի Նավզիկե`

Ինձ հանդիպեց կրկին և սիրուհի դարձավ –

Իմ երգերի կարմիր ավազի’ մեջ…

 

Երազներում անվերջ երազելով նրանց,

Իմ կրքերի կարմի’ր ավազի մեջ –

Ինչ որ մնում էր դուրս իմ երգերից գրած –

Իմ չսիրա’ծ աղջիկ, տվեցի քե’զ…

 

Տարիներում անցած իմ կարոտին կառչած`

Իմ չերազած միա՜կ իմ Նավզիկե, –

Ում սպասում էի – կորցըրի նրանց –`

Երազներում սիրած, երազի պե'ս…

 

Արկածներիս կարմիր կարոտներում փնտրած`

Ինձ չժպտաց և ո’չ մի Նավզիկե, –

Եվ ինչ տալու էի ես աշխարհում նրանց –

Իմ չսիրած աղջիկ, տվեցի քեզ…

 

Ինչ որ դեռ դուրս մնաց իմ երգերում գրած`

Իմ կրքերի կարմիր ավազի մեջ, –

Ինչ որ տալու էի ես աշխարհում նրանց –

Կյանքում քեզ տվի, իմ Նավզիկե’:

 

Ուղիներում կյանքի, բիրտ օրերում մեր այս,

Ինչ որ կարոտ էր, հուր – ես տվի քեզ,

Որ չմնա երա’զ էլ, որ երազեմ նրանց,

Որ չկանչե էլ ո’չ մի Նավզիկե: –

 

Սակայն կրկի՜ն, կրկի՜ն, նայադների նման,

Կարոտների ձայնով կանչում են ինձ,

Խոստանալով սիրո անհատնելի հմայք,

Եվ ինձ տալով միայն – մահո’ւ կսկիծ: –

 

Ո’չ գգվանքներս` քեզ շռայլորեն ցրած`

Գիշերներիս կարմիր երազի մեջ, –

Ոչ կարոտներս անհուն` իմ երգերում գրած, –

Չսպառեցին կարոտն իմ, Նավզիկե’: –

 

Նայադների՜ նման, նայադների՜ նման, –

Կարոտների կանչով կանչում ես ինջ,

Եվ կանչելու ես ինձ, քանի կյանքում ես կամ,

Խոստանալով ինձ սեր, տալով – կսկիծ…

 

Եվ կկանչեն նրանք, մինչև անշընչացած`

Վայրկյաններիս վերջին երազի մեջ`

Ինձ համբուրե իբրև իր Ուլիսին տենչած`

Վերջին շնչիս կառչած իմ Նավզիկեն…

Link to comment
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Loading...
×
×
  • Create New...