Jump to content

Միսաք Մեծա&#1408


Recommended Posts

ՄՇՈՒՇԻՆ ՄԵՋԵՆ

Բամբ սույլ մըն է` ո դեռ կը տառաքպի
Այս գորշ առտվան մշուշին մեջեն.
Տարտամ նայվածքներ դեռ կը դանդաղին
Մըշուշին մեջեն, որ դեռ կը խոպոպի:

Խոլ հսկան է ան` որ կը տառապի
Հառաչ մը թողլով իր հիամր կողեն.
Ձայնը` որ կու լա մըշուշին մեջեն
Կարծես հոգեվար երգ մ’է կարապի:

Թոշ ամպիկներեն դեռ կը վարանի
Բոց տարփանքներու ցանցերովն հյուսված,
Երազը կապույտ, հույսը ծիրանի:

Հուրի մը սերըս անոր կը տանի.
Թույլ մըշուշներուն մեջեն թանձրամած,
Մինչդեռ կը հեծե սույլը տիտանի:


< 1903 >
Link to comment
Share on other sites

  • Replies 135
  • Created
  • Last Reply

Top Posters In This Topic

Top Posters In This Topic

ՔՈՒՆ

Ցուրտ Աշուն մը սարսռագին
Կը հևա իմ հոգվույս մեջ.
Կ’իջնե գիշերը. Կյանքին
Գիրքը կու լա էջ առ էջ:

Սրսփանքներ տենդագին,
Ու հծյուններ հիվանդոտ
Հոն կը հածին, կը հանգին
Եղերերգի մը տենդոտ:

Ու, – Ձյունապատ հե՜ք քընար, –
Իմ վես սիրտըս կը լըռե.
Ու հոն հեծքն ալ չի մընար.
Լոկ սարսուռն հոն կը բերե

Իր վիշտերը խոլական,
Ու տենչանքիս իմ հիվանդ`
Ծաղիկները ա՛լ չըկան,
Չըկա՜ն անոնց բույրն ու խանդ…
Link to comment
Share on other sites

ԵԿՈՒՐ

(Սիրերգ)

Եկո՜ւր, տաղտկալից կյանքըս խաղաղե,
Ըզգալ տո՛ւր ինծի գորովանքն ու հույս.
Պիտի գա օր մ’որ հոգիդ ավաղե
Արագ խուսափումն երազին այս լույս:

Եկո՜ւր. վաղը դուն գուցե՜ թարշամիս,
Եվ գուցե տենդով մը մեռնի հոգիս,
Մի՛ խամրեցըներ հույզը պաշտումիս:

Թո՛ղ որ նայվաքիդ ըմպեմ բոցը ջինջ,
Մոտեցի՜ր, քնքույշ ծաղի՜կը կյանքիս.
Համբույրի մը մեջ մոռնամ ամեն ինչ:

Ա՜հ, այս կյանքն աղվո՛ր որքա՜ն դանդաղ է:
Եկո՜ւր, ձանձրույթը հալեցուր հոգվույս.
Լույս երազի մը մեջ զիս թաղե,
Բե՜ր ինծի սըրտիդ գուրգուրանքը կույս:
Սկյուտար
Link to comment
Share on other sites

ՄԱՀԸ

(Մանուկնեը կը խոսակցին)

– Հիմա աղբյուրեն անցան:
– Հիմա այգիե՜ն ալ անցան:
– Հիմա գերեզմանատո՜ւնն են:
– Հիմա թաղեցի՜ն…
– Հիմա կը կարդան վրան. կը լսե՞…
– Հիմա ա՜լ չի լսեր:
– Հիմա ա՜լ չի տեսներ:
– Հիմա թուքը չի՛ կրնար կլլել:
– Հիմա չի կրնար պոռալ:
– Հիամ ահլվեցա՛վ…
– Հիամ կը դառնան:
– Հիմա մի՜ս մինակ է…
– Հիմա ալ չը՜ պիտի գա:
– Հիմա ալ չը՜պիտի գա:
– Հիմա ալ չը՜պիտի գա:
– Հիմա ալ չը՜պիտի գա…


1904
Link to comment
Share on other sites

ՑԱՅԳԵՐԳ

Դադրեցան ձայներն ամեն,
Ցերեկվա ժըխորներուն,
Կը հընչեն բայց հոգվույս մեջ
Դեռ սիրույդ երգերն անհուն:

Կը հյուծին ցոլքերն հիվանդ,
Գիշերվան մեղկ լույսերուն.
Կը փայլի հոգվույս մեջ վառ
Տարփանքիդ բոցը սիրուն:

Կը նիրհեն քունի մեջ խոր
Թմբիրով իրերն ամեն.
Կը հուզվի հոգին արթուն,
Քու սիրույդ թունդ պաշտումեն:

Թո՛ղ մարին լույսերն ամեն,
Ու մեռնին հույզ ու ժըխոր,
Կ’ուռճանա, կյանքոտ հավետ,
Սերդ անջինջ իմ հոգվույս խոր:
Link to comment
Share on other sites

ԵՐԱԶ ՕՐԵՐ

(Քանթիլեն)

Կարմիր ծաղիկ մը գարունի
Առտու ինծի նըվիրեցիր.
Ըզգացի թե տենդեր ունի
Երազկոտ միտքս ուշացիր:

Խանդաղատանք մը հորդեցավ
Իմ նըվաղկոտ լանջքիս տակ` ուր
Դողաց սիրո սարսուռն անցավ`
Ու թովանքը համբույրին հուր:

Եվ ըղձակաթ իմ հեք հոգիս
Ըզգաց սիրտիդ հուրքն արծարծուն,
Ու մետաքսե ուղի մը զիս
Սեր-Ծաղիկին տարավ ածուն:

Հոն ժըպտեցավ կյանքը ինծի,
Հըմայքներու հույլովն անցավ,
Եվ ուրվական մը կասկածի
Անոր մոտեն երբեք չանցավ:
Link to comment
Share on other sites

ՍՊԱՍՈՒՄ

Բողբոջ տենչեր բյուրավոր,
Արագ արագ կ’անհետին,
Ըսպասումեն` մինչև որ
Մինակ մընամ ես մըթին
Խոհերուս մեջ տարուբեր:

Եվ ալեկոծ, փոթորկոտ
Մըտածումներ զիս հանկարծ`
Հորձանքներով, հիվանդոտ
Երազանքով մըշտարծարծ,
Կը պաշարեն տըխրաբեր:

Հևքոտ ծովուն փըրփուրին,
Կամ եզերքին ես հառած,
Հորիզոնե՜ն ալ անդին,
Սիականիս հեռացած
Ուրվականը կը տեսնեմ:

Բայց կ’ուշանա՛, ան չի՜ գա,
Ինչպես այսօ ու վաղն ալ,
Եվ հատնումով ցավագար,
Կը թըվիմ խոնթ մը դառնալ
Ցընորքներու մեջ դըժխեմ:
Link to comment
Share on other sites

ԻՐԻԿՈՒՆԸ

Ածունեուն մեջ հիրերուն քընքույշ
Կը վարանի հուսկ հըմայքն հոտևան.
Պերճ ցոլք մ’արևեն կը գըգվե անույշ
Փայփալանքներով ծաղիկն իրիկվան:

Խանդաղատանքի մեջ, ցոլք ու ծաղիկ,
Բաժանումներու ցավին անգիտակ,
Արբշիռ փարումով սիրո խաղաղիկ
Վայելքին թովքը կ’ըմպեն անուշակ:

Ու մեկը չ’ըսեր անոնց. “Իրիկուն
Պիտի ընե ձեր գըգվանքին վրան”.
Կ’անհետի ցոլքը մութին մեջ, նըկուն,
Ու կը թարշամի ծաղիկն հոտևան:


Բերա
Link to comment
Share on other sites

Ա՛Ն ԻՄ ՍԻ՜ՐՏՍ Է…

Հովը պոնդեր կու տա տամուկ գիշերին,
Որ կու լա խոլ, թրթըռուն,
Ինչպես տավիղն եվոլական,
Որուն հըզոր լարերուն մեջ բընավ չըկան
Հեշտությունն ու մեղկ գգվանքը թույլ խազերու,
Այլ կը դողան հեծքով, անթիվ հոն ձայներ`
Հովն երբ պոնդեր կու տա տամուկ գիշերին:

Գիշերն անվերջ կ’անցնի տըխուր ու թունոտ.
Դեռ լարերը կը դողան,
Ըմպած անդոիլ հույզերն` ուժգին պոնդերուն.
Խավարին մեջ մոլորուն
Կարծես Տենչը միջոցին մեջ կը թևե,
Մինչ գիշերը կ’անցնի տըխուր ու թունոտ:

Ա՜հ, սի՜րտս է ան, սի՜րտըս, գիշերը մըթին,
Աշնան գիշերը լացող,
Ուր կը դողա անհուսության հովն ուժգին,
Մինչ անձրևին կ’իջնե ցող,
Մինչ ես կու լամ` կու լա՜ հոգիս, կու լան լարերն իր բոլոր
Ու կը խորհիմ թե սիրտս ալ է Աշնան գիշեր մը լացող…
Link to comment
Share on other sites

ԱՂԵՐՍԱՆՔ

 

Կաթեցուր հոգվույս մեջ հույզը կյանքին,

Դո՜ւն, երազնեու ծաղիկ դողդոջուն.

Դո՜ւն` որ գիշերին մեջեն մըթագին

Հծծեցիր պարերգն իմ տենչանքներուն:

 

Դո՜ւն` որ ժըպտեցար, դուն` որ կը ժպտիս,

Ինծի տուր կաթը խանդաղատանքին.

Կիքե՛ր տո՛ւր հոգվույս, հըրայրքներ սրտիս,

Տենդոտ պահերու հուզմունքեն հեշտին:

 

Նոր բարբառումներ ու հոգվո համբույր,

Նոր նոր կսկիծներ ու ցա՛վ տուր ինծի.

Վարդավետ ցոլքով ծաղկին հեշտաբույր

Թող որ շուրջն հըրուտ երազանքս հածի:

 

Պահե՛ր մոլուցքի, տենդի վայրկյաննե՛ր,

Տո՛ւր ինձ երազին ոսկելար նարոտ.

Երջանիկ ըրե սիրտս` որ լըռին էր,

Եվ կյանքս` որ հիմակ հույզի է կարոտ:

 

Կաթեցո՛ւր հոգվույս մեջ հույզը կյանքին,

Դո՛ւն եազնեու ծաղիկ հեշտալիր,

Դո՛ւն` որ գիշերուն մեջ հեծեծագին

Կյանքի վարդենիքն ինծի ցուցուցիր…

Link to comment
Share on other sites

ՍԻՐԱՁԱՅՆ ՀԾԾՅՈՒՆՆԵՐ

Տո՛ւր համբույրիս խանդոտ` շըրթունքըդ բուստե
Հուրի՜ աննյութ, փաղփուն ծաղիկ երազի,
Ըսպասումի հովեն տենչըս կը մսի՜,
Ա՜հ, քու սիրույդ ջերմությունով զիս պատե:

Կույս գրկիս մեջ նետե գըլուխըդ չքնաղ.
Ջինջ նայվածքիդ զույգ եթերներդ ինծի՜ տուր,
Ցանե հոգվույս մեջ սիրակայծ սրտիդ հուր
Եվ հնչեցուր առջի սիրույն հոն թակաղ:

Սև սաթի գույն վարսերուդ թովքը բոլոր,
Ու ծաղկալից հոգվույդ շունչը վարդաբույր,
Լեցուր գրկիս, լեցուր սրտիս մեջ թափուր,
Թո՛ղ գգվանքիդ ըմպեմ հեշտանքն անսորվոր:

Ա՛լ կը հաշմե հոգիս պաշտումն իտեալ.
Լոկ հեռուեն ժպտող քու սերդ ալ չունի
Ինծի համար իրեն թովանքն երբեմնի.
Եկո՛ւր, մոտեն զիս սիրովըդ պատե ալ:


1906
Link to comment
Share on other sites

ՏԵՍԻԼ

Երբեմն ամպոտ երկինք մը` շո՜ւտ կը պարզըվի,
Ու լեղակի լիճ մը կ’ըլլա`
Հոգվույս շլացիկ ծովուն դիմաց:
Եվ իրարու կը ժպտին
Լիճն այն լեղակ ու ծովն հոգվույս,
Քույր ծաղիկներ անեկրային`
Զոր մերթ հովի հոսանք մը կույս`
Անզսպելի ինչպես ալիք գորովի`
Կը խոնարհե իրարու դեմ:

Ու լիճին վրա կապույտի,
Կը բողբոջի հանկարծ կղզյակ մը բուստե.
Ու կըղզյակին վրա, երփներփուն
Ամպիկ մըն ալ կը ցայտե,
Անջրածին ամեն գույնով կը ծպտի,
Ծաղիկ կ’ըլլա, թռչուն կ’ըլլա, կ’ըլլա նայվածք ու ժըպիտ:

Ու շիկնոտ Իղձս ալ, թիթեռնիկ բոցաթև,
Կը թըռչըտի ծաղկաստանին մեջ սրտիդ:
Ու գունագեղ ամպին ետև
Բուստ կղզյակին վրա ծըուն`
Չքնաղակա՜ն, կ’երևաս դուն:

Ու տեսլական ձևեր կ’առնե դեմքդ համբուն.
Մազերդ` անթոշ նաչկիս կ’ըլլան.
Ճակատըդ` ձյուն կատարներուն`
Զոր վարդագնեց արփն իրիկվան.
Եվ աչքերըդ կ’ըլլան զույգ մը ծառուղիներ`
Ուր կը ճըչե թռչնակն արձակ ու ճռվողուն
Իմ խայտանքիս. ու շուրթերդ ալ`
Ոսկեզօծ եզրը բաժակին`
Ուր կը հակին,
Վարդ ու հարսնուկ, կակաջ, նարդոս, գարնածաղիկ, նունուֆար…


10 ապրիլ, 1907
Link to comment
Share on other sites

ՀՈԳԵՀԱՆԳԻՍՏ

Կը թռվըռա զանգակին վանկը թռչուն,
Ոսկի նափորտ հագած շաբաթ իրիկվան
Տիրանըվեր քըղանցքին տակ դողդոջուն,
Ու ծուխին մեջ մըթնշաղին երեկվան:

Անդոհության ալիք մը ներս կը խուժե
Պիրկ հորջանքեն պատուհանիս կիսաբաց.
Հովին ծեծեն, մարդուն քաղցեն խուսափած`
Թռչնիկ մըն է` որ իր ցավը կը գուժե:

Եկքանիկ մը` դեղնակիտված, հողմահար
Թևիներով` իրիկվան մեջ մոլորուն.
Անծայրածիր իրիկվան մեջ դողահա՛ր`
Կ’եղբայրանա խուցիս գըթած իրերուն:

Իրիկունս է խունկ ու ցավով միգամած.–
Խնկամանն է ծուխով, թռչնիկն ոգևար:
Հոգիիս մեջ կըզգամ շարժում մը դժվար.
Անդրաշխարհին հակող շարժում մը կամաց:

Նրբանցքին մեջ մայրս աղոթք մը կը հծծե,
Կ’ապրեցընե սիելիներն իր ամեն,
Լույսեու մեջ ընկողմանած` մեկնումեն
Վերջ իրիկվան` ժպտող, անտես մեկ խուցե:

Թռչնակն հոգին տախտակներուն կը ծեծե,
Ու պատերուն, ու հոգիիս վրդոված.
Թռչնակն` հոգին կ’ուղղե անտես մեկ գիծե`
Անծանոթին մեջ որոնել իր Աստված:

Խունկը ճամբա կ’ուզե անցքին անդրաշխարհ,
Հեք թռչնակին հոգի՜ն կ’ըլլա այդ ճամբան,
Ու թռչնակն ալ կ’ուզեր աննյութ մեկ դամբան,–
Խունկին ծուխը կը պարուրե իր նշխար:

Աներկրային, խաղաղ ձայնը կը լըսե
Մեռածներու հուշքին` հոգիս իմ հանգիստ.
Օ՜հ, ես չըկա՜մ իրիկվան մեջ լըռանիստ.
Հոծ իրիկվան մեջ այս երանգ ու լույսե:

Մայրս աղոթքեն վերջ արցունքը կը սրբե.
Խաչանիշմը կ’ըլլա թռչնիկն` օրհնական
Այս վայրկյանին` զոր կ’արծաթե լուսինկան`
Կ’ողջագուրե՜ իր ծոցին մեջ սատափե:


< 16 օգոստոս, 1907 >
Link to comment
Share on other sites

ԿԱՂԸ

 

Նոր պտղեր է լիալուսնակը բուստե,

Որ կ’ընկղմե մեջն իր շառայլ անդոհին,

Կապույտներով պատարուն կաղ մանկուհին`

Որ մարգին վրա թռչնիկին պես կ’ոստոստե:

 

Թռչնիկի պես կ’առնե թևթափն իր ուժգին,

Կ’ըլլա ծաղիկ, կախված անտես մեկ ոստե,

Մատն անծանոթ` արարչության մը ձեռքին`

Որ համաչափ քայլեն անոր կը շեշտե:

 

Շուտ, կորագի քայլե՜րն անոր կշռական.

Ո՜վ դաշնավոր չափակցություն, ուր կու գան

Թռչունին սլացքն ու ջրվեժի մեջ վայրէջ:

 

Եվ անծանոթ գրքի մը զերթ անծայր էջ,

Մարգն` երկյուղած` ու լսնազօծ քւ կանանչ`

Պահեց աղջկան քայլին դըրոշմն անճանաչ:

Link to comment
Share on other sites

ԽՈՒԼԸ

 

Շուրթի վարդին վըրա կ’առնե ընդմիշտ թառ,

Իր նայվածքին մեղուն` տափոտ, հև ի հև.

Օ՜հ, շարժո՛ւմ մը, որ ընտանի ձև՛ը տար,

Որ մե՜ղրը տար բառին ծանոթ: Ու թեթև

 

Ու փախըստյա փըսփըսո՛ւք մը` մերթ օտար

Ու անսովոր ձայնի մ’ըլլար կշռույթ` և

Օ՜հ, հնչական լըսելության, անվըթար

ՊԱյծառ րոպեն ծըներ, մանկի՜կ բոցաթև:

 

Բայց լռությո՜ւն. շուրթ-ծաղիկն է աննեկտար.

Լսելիքն ալ չունի հնչյունն անսովոր.

Կը թևածե լոկ անուրջին բոցը` որ

 

Մերթ մեղվաժիր իր աչքերեն կը խայտար,

Եվ հոգիին մեջ սուզելով, հոգեթով

Կը բերե բոցն` ըղձալի բառը փութով:

Edited by Ashot
Link to comment
Share on other sites

ՀԱՄՐԸ

Պիտի հծծեր անհուն բառն իր տարփանքին,
Աղբյուրին քով, աղջիկներու ականջին.
Բայց անհունը գեթ չըլլար վա՛նկ մը չնչին.
Ջուրն` իրեն տեղ` կ’երկնե սիրերգն այդ անգին:

Իր խո՛կն է ծներ բառն` որ հծծյունն է սյուքին:
Ջուրին կարկաջն, հովին մրմո՜ւնջն իսկ վերջին,
Անհունորեն քաղցրազըվարճ և ուժգին`
Սլացիկ թևն են իր մեղեդի անուրջին:

Պիտի ըսեր, ա՜հ, ամենն ալ, ամե՜նն ալ…
Բայց չէ՜ կերպեր տակավին բառն առաջին.
Քանզի կ’ըղձա անհունին մեջ միշտ մընալ,

Քանզի բնությունն ալ` պարզ ու մեծ` միշտ կ’ըսե,
Մի՜շտ կ’ոլորե, մեջն երգեցիկ իր շունչին`
Մտքին վանկերն, հոգվույն նըվագը լույսե:


1907, օգոստոս
Link to comment
Share on other sites

ԸԼԼԱՅԻ՜, ԸԼԼԱՅԻ՜
ԱՌՏՈՒՆ


Սա առտուն ես ըլլայի,
Թույր ու ճառագայթ հոսելու համար
Խոռոչներու մեջ մըթին, ամայի:

Լուսաժպիտ մոմեր վառելու համար
Սեղանին վրա հոգիներուն վըշտահար,
Սա առտո՜ւն ես ըլլայի:

Վարդ պարեգոտով ու խարտիշագես
Ա՜հ, սա առտո՜ւն ըլլայի ես.
Ու կաթիլ մը տայի աննյութ նեկտարես,
Ու գեթ ցոլք մը տայի ոսկի իմ հուրես
Մութ հոգիի ճըրագներուն ցրտահար:

Ա՜հ, սա առտո՜ւն ըլլայի ես:
Link to comment
Share on other sites

ԹՂԹԻԿԸ

Ամառ գիշերն` անույշ մեղր ու կաթի պես`
Խուցեն ներս է հոսեր արծաթ ծորակով.
Այծտերևին շուլլըվեր է որմեն վե՜ր`
Պատուհանեն ներս նայելու ըղձանքով.
Իր տարփանքը բույր` հովիկին պինդ փարած`
Կ’երթա մինչև շուքին անկյունը լըճակ`
Ուր ծաղկահեր գլխով աղջիկն ըսպիտակ
Մահիճին մեջ ընկողմանած` աչքը բաց`
Ձեռքը թուղթին` թուղթը սրտին` կ’երազե…

Տա՛ք է, մեկ կողմ կը նետե շուտ իր վերմակ
Ու կը հանե շապիկն ալ` գաղջ ու ճերմակ
Ու կը նային հոն, հերարձակ, հոլանի,
Հայլիին դեմ, ձեռքն ըստինքին, երազո՜ւն,
Ինչպես բոց մը, ինչպես խուրձ մը ցորեն.
Թղթիկին պես հայլիին քաղցր է լեզուն…
Թղթիկին` զոր դեռ իր կուրծքեն չէ՛ բաժնած
Զոր գոց գիտե, զոր սրտին մե՜ջ է դըրած:

Ու կը սահի ճյուղ մը վարսքեն մետաքսե,
Իր ծիծերուն մինչև ծմակը շուշան.
Ու պտկունքներն հեշտությունով կը սարսռան,
Ու թղթիկը իր բոց բառերը կ’ըսե,
Իր տառերը կը տըրոփե մութին մեջ…
Եվ հաճոյիկ, անույշ, բարի՜ լուսինկա
Վարագույրեն շողիկ մը ներս կը խրկե`
Որ շեշտ կ’իյնա ձեռքերուն մեջ աղջկան`
Լուսավորել թղթիկն` որ դեռ կը հծծե…


1908
Link to comment
Share on other sites

ԱՐԴԻ ՄԱՐԴՈՒՆ ՀԱՅՐ ՄԵՐԸ
ՏՈ՜ՒՐ ԻՆԾԻ, ՏԵՐ…


Դուրյան սրբազանին

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ծաղիկներո՜ւ պես զայն ժողվեմ ճամբուս վրան`
Նայվածքներուն մեջ ամենուն և ամեն օր:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Եվ ես` հանգույն երփնալուցկի վառող մանկան`
Զայն գունաժպիտ տեսնեմ ուրիշ դեմքի մը վրան:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Զանգակներո՜ւ պես զայն կախեմ ամեն դըրան`
Ու զերթ նարոտ ամեն դըրան զայն պըսակեմ:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ճրագներու պես զայն բոցեմ բազմաստեղնյան`
Խավարին մեջ ամեն երդ ու խրճիթներու:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Զայն սրբասաց իմ հոգյակիս ընեմ խորան`
Զայն իմ մտքիս ծըխեմ` զերթ խունկ բազմաբուրյան:

Տու¯ր ինծի, Տե¯ր, ուրախությունն անանձնական,
Ու չըլլա որ ուիշներու կոծն ու կական
Խեղդել ուզեմ ջրվեժին մեջ դափիս ձայնին:

Տու¯ր ինծի, Տե¯ր ուրախությունն անանձնական,
Ու չըլլա¯ որ ծափիս ձայնին երգը գուժկան
Եսիս սենյա¯կն ունենա` ցու¯րտ առանձնարան:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ու սեղանիս վըրա դրված մեն մի նըկան`
Զույգ մը խինդե՜ր գեթ ունենա թող խաչանիշ:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ու բաղխեմ զայն սրտի սժայռին` իբրև մական`
Որ բղխեցնե ջուրն անեկմիտ երանության:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Զայն ջուրերու վըրա ձըգեմ իբրև ուռկան,
Զայն իբր արոր ակոսներո՜ւն ձըգեմ վըրան:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Զայն իբր անձրև ցողեմ ամեն դաշտին վըրան,
Զայն իբր արև բաշխեմ ամեն հորիզոնի:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Զայն ընդգրկած իտեալին ըլլամ սրսկան.
Զայն լաստ ըրած ես Լույսերու նավո՜րդն ըլլամ:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ժողվել` հոգվույն մեջ ծերերուն, կույսին, մանկան,
Պարզ մարդերուն` գեղջուկներուն ու բանվորին:

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական.
Ժողվել` հոգվույն մեջ ամենո՜ւն, համայնական
Հոգվույն ամեն մասնիկներուն մեջ` ամեն ժամ:

Ճամբաներեն, ու գետերեն, ու դաշտերեն,
Անտառներեն, ու լեռներեն, ու ձորերեն,
Տանիքներեն, ու տուներեն, ու դուռներեն`

Տո՜ւր ինծի, Տե՜ր, ուրախությունն անանձնական:
Edited by Ashot
Link to comment
Share on other sites

ՄԱՆԻՇԱԿ ՈՒ ՄԱՄՈՒՌ

Ժայռերու զով շուքին տակ
Կանանչ խոտի խուրձ մը կար`
Որ ունենալ կը ցանկար
Քարին գույնը կապուտակ:

Ինքը ցողի՛ պետք ուներ,
Որ գույներով զանազան
Կարմիր ծաղիկ, ծիածան`
Երբոր արևը փայլեր:

Քարն երջանիկ էր ո՜րքան…
Առանց ցողի ալ` գույներ
Ու ծաղիկնե՜ր կը շիներ`
Շողերուն մեջ օգնական:

* * *

Խոտին խուրձը բարձրացավ
Քիչ մ’ամեն օր քարն ի վեր,
Որուն` սրտիկն իր բացավ,
Պատմեց բաղձանքն ու ցավեր:

Ըսավ. Ի՜նձ ալ, ա՜ղբըրուկ,
Տայիր գույներ անուշակ
Ու նըվերիդ փոխանակ`
Գույնիս ընծա՜ն այս խաժուկ:

Ցանկալի՜ քույր, ա՜ռ, որքան
Կ’ուզես գույնես և ընծան
Տուր կանանչիդ կենսական`
Երակներուս անկենդան:

* * *

Գիշերն համբուն քաղցրացան
Քարն ու խրձյակը խոտին…
Եվ երբ շողերն ավոտին
Հորիզոնեն բարձրացան`

Ժայռի շուքին տակ գըտան
Խոտին ծաղիկն ու բաժակ,
Եվ երբեմնի անկենդան
Քարն ալ` ժպտուն ու խաժակ:

Եվ այն օրեն մանիշակ
Ծաղկեցավ թուփն, ու դաժան
Ժայռեն եղավ անբաժան`
Մամուռին գույնն անուշակ:
Link to comment
Share on other sites

ՀԱՆԳԱՊԱՏՈՒՄ
“ՍԵՆՊՈԼԻԶՄ”Ը

Ա ր փ ա ս լ ա ն ի ն
`
Հանգական խոնարհությամբ

Կեցեք որ պատմեմ ձեզի արկածներս…
Օր մ’Հալ Դպրության մտա սեմեն ներս.
– Դռնապան չկա՜ր, բարեբա՜խտ էի,
Բախտ` զոր քիչերուն պիտի մաղթեի…–
Արդ, Հայ Դպրության մտա սեմեն ներս
– Ա՜հ, ի՞նչպես պատմեմ ձեզի հուզումներս…
Ուղղեցի քայլերս երկչոտ ու տըկար,
Սանդուխներեն վա՜ր` ուր չկա՜ր սենյակ.
Զո՜ւր հնչեցուցի ես երգ ու ձայնակ,
Զո՜ւր ես պարզեցի երկնամփոփ աղեղ,
Զո՜ւր պատ շարեցի, տնկեցի բաղեղ,
Քար քարի վըրա դըրի ես հարմար.
Տունն այս Դպրության, ավա՜ղ, չէ՜ր շեննար`
Թե քար շարեին հազար հավիտյան
Դավիթ Կուլանն իսկ և Առյուծն Ալփյան…

* * *

Հանկարծ ուրիշ դուռ մ’երևաց աչքիս.
Պարտեզին դո՜ւռն էր, ու թրթռաց հոգիս:
Քնարիս անցուցի նոբըզնոր թելեր,
Ու ճիշդ այն պահուն մեկը դուրս կ’ելլեր,
– Մեռճան Բալսամյա՜ն, ձայն մ’ըսավ ներսես–
Ու սըպրդեցա նոր դուռեն ներս ես,
Պարտեզին մեջ կար… սոխ, սխտոր, բանճար,
Նրեցե՛ք… կաղամբ ալ, և անպատճառ
Ամեն ինչ` որուն կ’ըլլար միշտ վըճար,
Զոր կողովալիր ծախելուն կար ճար:
Կար քիչ մ’ամեն բան, ածու մ’ալ ծաղիկ
Զոր կը հոտոտենք, թե չըսրդողիք:

* * *

Երբ ներս մըտա ես, ավա՜ղ, ի՜նչ մեծ ցավ,
Ամենմեկ ծաղիկ հանկարծ մարդացավ:
Ավանդ Տերանցյան, բացած իր գլխարկ,
Ըսավ. – Ըզգացումդ` հըրա՜շք. ու չէ խակ
Երբեք լեզո՛ւն ալ զոր կը գործածես,
Համբավիդ պիտի կատարեմ ես ծես:
Մեռճան Բալսամյան նոր ներս կը մտներ,
Այս անգամ Նովիք Առմանն ալ հետն էր:
Նովիք Առմանին փսփսաց Մեռճան,
– Ո՛չ Չագմագճըլար, և ո՛չ ի Մեռճան,
Չին, Ճաբոն, Սեյլան, ո՜չ մեկ գրավառաճ
Պետք չէ՛ այս գիրք հանե ի վաճառ:
Ի՞նչ, իմ համբավիս քայքայե՜լ տաճար,
Ու քու ցորենիդ տեղ դընել հաճա՜ր.
Ես ժանյակներու անհուն կրպակն եմ,
Եվ ազնըվական կըրունկ կը պագեմ.
Մինչ անոնք կ’երգեն գորտ, շերամ, պաճար,
Ամեն ինչ` որ է գռեհիկ, անհանճար,
Անոնց գրչակը կ’եղծե չարաչար:
Այս մոլար կապկումն ո՞վ է մեզ բերեր.
– Նովիք Առմանն էր որ կը փըրփըրեր. –
Դուն մե՜ծ համբավովդ եղիր անվեհե՜ր.
Անոնց ու քու մեջ կան անդունդ, վիհե՜ր.
Դուն երազանք ես, անոնք` զառանցանք,
Դուն` ծաղիկ, պատրանք, իսկ անոնք` փորձանք,
Դուն դարիճենիկ` անոնք… քարմարցանկ:
Ու Նովիք Առման, ճիգելով դժվար,
Լոլիկի գույնով բըլուրե մը վար
Գըլտորեց հանկարծ պարապ մեկ տակառ.
Ու գինով անոր աղմուկեն վայրէջ,
Կըսկսեր մոռնալ ինքզինքն էջե էջ:
Անկոպ Քարակոփ, բացած իր թևեր,
Կ’ըսեր. Վե՜ր անցիր, մի՜շտ ավելի վեր:
Եվ ամեն ամի՜ քերթող Դրանիկ Ճրագ
Կը հծծեր. Ավա՜ղ, ի՛նչ աղբյուր ճրճրակ,
Ե՛ս մեկ հորդումով ծածկեմ ավազ, ակ.
Ինձմե՜ է գողցեր ամենն… ավազակ:
Ճաճանչ Եկույան շուտ արձագանգեց.
– Ճիշդ է, մե՜ծ մասը անկե՛ց է, անկե՛ց:
Թագվոր Զատիկյան ոտք ելավ. Արի՜,
Դուն պիտի ըլլաս քերթող մեծ կարի՜:
Օհան Ապտակցին հնչեցուց իր փող.
– Կ’արժե որ կարդանք մենք ասոր ներբող.
Քանզի ունի ան գաղտնիք, մոգություն,
Ճառագայթ Ռեոնթկեն ու ճառագայթ… Տյո՜ւն:
Այս պահուն մեկն` որ խիստ ըզբաղված էր,
Հանկարծ բարկությամբ կուրծքը կը ծեծեր:
Ի՞նչ, ի՞նչ “Սենպոլիզմ”. խե՜նթ է, ո՜վ դիք, է՞ր
Դուք ասոր ոտքն ու ձեռքը չեք կապեր.
Մանավանդ… ջեռքերն, ա՜հ, ձեռքեր, ձեռքե՜ր,
Որ կը հանդգնին ութ հարյուր տողով
Առուն գլտորել իմ կութքիս կողով:
Դավիթ Կուլանյան կըսեր` – Պո՜շ, չա՛րժեր…
Է՜հ, գեշ չէ… շա՜տ լավ… սակայն իր ույժեր
Հանճարի հըզոր կամք մը չէ՛ շարժեր:
Երամ Տևտոնյան կ’ըսեր. Արշալույս
Ու արև ծագեց ձեզ և… եղկելույս:
Ու Զանդիկ Քոշյան. Լա՛վ է, գեղեցիկ
Քայլերնիդ դեպի ի Պառնաս ուղղեցիք.
Բայց երբ հարկ ըլլա ձեզ գտնել տարտամ՝
Ես կարավանին առջևեն կ’երթամ:
Եղյամ Պարստեղյան դատած էր. Կեցցե՜…
Տաղարանդ, իրա՛վ, մեզ համար գա՛նձ է.
Նոր քերթողության ռահահորդն ես դուն.
Ճակատագի՛րդ իսկ՝ լուտանքը մարդուն:
Եդուարդ Արփիյան. “Լա՛վ է, լա՛վ,–ըսավ–
Երբեք գիրքերուն չկարդանք պարսավ.
Զի հեղինակն ալ պետք չէ՛, որ հա՜րկավ,
Իր ջանքին ի վարձ կ’ըլլե հող ու… կավ:
Զատիկ Արգադիր. Ո՜հ, ամենն են մուխ.
Դուն՝ բո՜ց մը մաքո՝ւր ծախի՜չ, խորամո՜ւխ:
“Խո՜սք կ’ուզեմ, պոռավԳիստրոս Փաթեթյան՝
– Հապա ուրեմըն ե՛ս ալ գամ ատյան. –
Որ մեծ գիրքերու ետին ապաստան,
Կը շիներ իմս ու իսթերու լիսթան:
Բայց, ավա՜ղ, խոսքի կը տիրեր մե՜ծ սով.
Ու խոսք չըտվին իրեն… ամիսով:

* * *

Երբոր պարտեզեն պահ մը դուրս ելա,
Մեկը կը հծծեր. Ի՛նչ քաղցրիկ լիլա.
Մյուս մըն ալ. “Ո՛վ Տե՜ր, ի՜նչ… խատա-պելա…
Մեծարենցի տեղ գտավ`
ՀՐԱՉՅԱ”:


Link to comment
Share on other sites

ՍԻՐԵՐԳ

Ձյունին վրայեն կ’երթաս, արև՜ ձյունածաղիկ,
Քայլիդ չափն է կոչնակին ձայնը ժամուն,
Շուրջդ է ծիածան, օ՜հ, առտըվան այս ժամո՜ւն,
Սիրտդ` ուխտադիր սրբության մը խաղաղիկ:

Ձյունին վրայեն կ’երթաս, արև՜ ձյունածաղիկ,
Մնջելով ունկն ի վար աղոթք անծանոթ,
Ու շփելով շուրթիս սյուք մը մյուտոնհոտ,
Հիմա կ’երգեն, օ՜հ, “Զարթի՜ք, փառք իմ, զարթի՜ք…”:

Ձյունին վրայեն կ’երթաս, արև՜ ձյունածաղիկ,
Կ’երթաս, ո՜վ կույս, ձյունին վրայեն իմ սրտիս,
Հորինելով գունյան կայծեր ու աստղի՜կ.
Իմ տաղարանս` ուր դուն կ’երգես, կը ժպտիս:
Link to comment
Share on other sites

ԻՐԻԿՆԱՎԵՐՋ

Կը ցնծա ուտն ալյակին հետ,
Ճարճատելով ճիչ մը զըվարթ,
Զի կը սփռե հարսն արփավետ`
Համայնին վրա` մազերն իր վարդ:

Կը ցնծա՛ ուտն ալյակին հետ,
Երբ կանգ կ’առնե կույսին նավակ.
Ու բզզալով ջուրն ու նըվագ`
Կ’երթան հոգվույն այն ծաղկավետ:

Կը ցնծա՜ ուտն ալյակին հետ,
– Օդն է քաղցրիկ զերթ մանանա,–
Երկուքին վրա երբ կը բանա
Լույսին աղեղն` արծաթ իր նետ…
Link to comment
Share on other sites

ՍԻՐԵՐԳ

Երբ կը մեկնիմ ես քու քովեդ,
Կ’ըլլամ շիկնոտ ու թըռվռուն`
Ինչպես կ’ըլլա բուրումնավետ
Վարդենիքեն անցնող առուն:

Եվ ջուրին պես այն թռվռուն,
Քու նախընծա գրկանքիդ հետ,
Մոլորելով կ’ըլլա անհետ`
Գետ հոգվույդ մեջ` սրտիս առուն:

Ու գետին պես` սրտիս առուն
Կը տանիս քու մահվան ճամբեդ`
Զարնելով զայն մերթ ծաղկավետ
Ափունքներուն` մերթ քարերուն:
Link to comment
Share on other sites

ԽՈՒՆԿ ՈՒ ԱՐՑՈՒՆՔ

Շիթ մ’արցունքով` կաթիլ մը խունկ
Սրբանոթին մեջ կը ցանե
Մայրս` որ կ’անցնի անտես դռնե,
Եվ երջանիկ` կը դնե ունկ

Անդրաշխարհեն եկող ձայնին:
Աչքերուն` որ զինք կը դիտեն
Կիրակմուտքի խունկին ատեն`
Ձեռքն անընդհատ կու տա խա՜չն հին:

Եվ ամենուն կու բաժին`
Ծուխեն ծաղիկ մը ծափելի:
Ու ցայգամուտն է հայելի`
Ուր կը ցոլա բոցն աշխուժին`

Լուսահոգի զվարթուններուն`
Զորս արբեցուց այս իրիկուն
Շաբաթօրյա խունկն ու արցունք:

Մայրս ալևոր չոքեր է ծո՜ւնկ…
Link to comment
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Loading...

×
×
  • Create New...