Շան Օրեր

[Arpa]

Dog Days

Shanorer

Just a reminder . In the English culture Dog Days is an allegory referring to the hot summer days.

See why.

 

The Dog Days of Summer

Everyone knows that the ?dog days of summer? occur during the hottest and muggiest part of the season. Webster defines ?dog days? as...

1 : the period between early July and early September when the hot sultry weather of summer usually occurs in the northern hemisphere

2 : a period of stagnation or inactivity

But where does the term come from? Why do we call the hot, sultry days of summer ?dog days??

In ancient times, when the night sky was unobscured by artificial lights and smog, different groups of peoples in different parts of the world drew images in the sky by ?connecting the dots? of stars. The images drawn were dependent upon the culture: The Chinese saw different images than the Native Americans, who saw different pictures than the Europeans. These star pictures are now called constellations, and the constellations that are now mapped out in the sky come from our European ancestors.

They saw images of bears, (Ursa Major and Ursa Minor), twins, (Gemini), a bull, (Taurus), and others, including dogs, (Canis Major and Canis Minor).

The brightest of the stars in Canis Major (the big dog) is Sirius, which also happens to be the brightest star in the night sky. In fact, it is so bright that the ancient Romans thought that the earth received heat from it. Look for it in the southern sky (viewed from northern latitudes) during January.

In the summer, however, Sirius, the ?dog star,? rises and sets with the sun. During late July Sirius is in conjunction with the sun, and the ancients believed that its heat added to the heat of the sun, creating a stretch of hot and sultry weather. They named this period of time, from 20 days before the conjunction to 20 days after, ?dog days? after the dog star.

The conjunction of Sirius with the sun varies somewhat with latitude. And the ?precession of the equinoxes? (a gradual drifting of the constellations over time) means that the constellations today are not in exactly the same place in the sky as they were in ancient Rome. Today, dog days occur during the period between July 3 and August 11. Although it is certainly the warmest period of the summer, the heat is not due to the added radiation from a far-away star, regardless of its brightness. No, the heat of summer is a direct result of the earth's tilt.

 

I promised to write the unseasonably hot June. The below aritcle say more than I ever could. To see the connection between the two, hot and dog see the articles from ArmeniaNow . June 18, 2006 | Issue #24 (194), June 16, 2006 | www.armenianow.com

First by Gohar Stepanyan

 

According to records, this is the hottest June since 1966 (and drastically distant from 1968, when a bizarre cold snap put the temperature at 6.3 C – 43.3F). The highest temperature for the month of June was observed in Meghri – 43.3 degrees Celsius (109.9F), again in 1966.

“Usually in May Armenia is under the influence of western currents, and in June, of southern currents,” says Deputy Head of the Operative Hydro-meteorological Center Zaruhi Petrosyan. “Beginning in late May of this year south-western currents already began to penetrate Armenia, which conditioned the climb in temperature.”

The meteorological service works both with the Ministry of Agriculture and the Health Ministry, as changes in temperature can also impact crop production and health.

So far, neither the farmland nor the public has suffered abnormally. According to ambulance services, their calls have increased only slightly – mostly to deal with complaints about blood pressure or dizziness.

And, while no severe effect has been felt yet, with the rise in temperature has come a dry spell that worry farmers.

Irregular weather patterns have become common in Armenia since 2000, when there was a 20-day period of rain, followed by extreme heat, causing serious damage to vegetation and crops. “God forbid if there is a repetition of the weather of 2000,” said one Ministry of Agriculture official.

Some experts and environmentalists warn that Armenia can expect such drastic weather shifts unless something is done to restore its eco-infrastructure. International companies conducted studies in connection with widespread warming here and concluded that Armenia is threatened by desertification (see also “Unnaturally Bad”).

(The reporter is a participant in a journalism training program at Caucasus Media Institute.)

 

And then by John Hughes. Some people may hate him for his candid views, displaying our tsakot “vartiks“, so to speak. Someone has to show us, speaking of which look for my comments about “tsakot vartiks” and our “Italian suits”. John Hughes may be that proverbial boy that yelled “the Emperor has no clothes”.

 

 

On the increasingly infrequent times when I am away from Armenia, people always ask: “How are things there now?”

I used to answer with reports about how often the electricity was off or how many days a week the water worked.

Here, now, is my answer – and I swear on every painted page of Bibles in Matenadaran, I am not making this up:

You can now buy canine toothpaste in Yerevan.

Dog oral hygiene. This is how things are here. While at night desparate men are out shooting strays for about a dollar a tail (this remains the prevailing means of “animal control”), somewhere in the city someone is brushing FiFi’s molars with pet toothpaste that cost more than a month’s worth of potatoes.

The same supermarket that a year ago was offering smoked crocodile, now has a standup display loaded with doggie delights and kitty comforts that include the toothpaste – that would be “shun atamy matsuk” in Armenian – which goes for 5,200 drams ($12.53). Beside it is an electric toothbrush for dogs, $9.39.

Don’t waste your time on charts or data from Wall Street or the “Financial Times”. These are real economic indicators. How are things in Armenia – a country where, in recent memory, bananas were a rarity, and a pineapple drew a crowd of onlookers? Here’s how: A pedicure kit for dogs sells for $15.66.

And here’s how the Outside Eye Unofficial but Real Measure of Disposable Income calculates the swing of the graph . . .

Eight years ago I brought my cat, Brian (RIP), here. We arrived in the middle of the dark night. Before I’d even properly checked out our temporary flat, it was incumbent upon me to arrange for Brian’s toliet facilities.

Should I face that necessity today, I would simply walk the well-lit streets to the 24-hour supermarket and buy a bag of litter. But in 1998? Well:

Inside the kitchen, I found a dust pan, suitable I thought, for scooping up dirt.

Way past midnight and way past any understanding of my unlikely reasons for being in this impoverished but soon to be dog-breath conscious country, I went into the yard to scoop dirt. There was a problem. Specifically, it had rained. Dust was mud. I scooped anyway.

Back inside the flat, I placed the soil in a baking dish, cranked the oven to what I perceived to be the highest setting, and attempted to dry Armenian mud into American cat commodery. I burned it.

Here, in this paradise of culinary splendor, the first thing I cooked was dirt. And I burned it – smoked up the place like Saturday on Proshian Street.

Have you ever smelled burnt Armenian mud? This is my first olfactory memory of my new life.

The next day’s survey of markets turned up no evidence of kitty litter. So I went to a veterinary clinic and explained the need. The vet said he could fix the problem with some imported goods. The cost would be $60. I decided burned mud would work just fine. Nor did Brian, a faithful patron of the aromatically pebbled Fresh Step, seem particulary distressed by the down-scaling of litter luxury.

Such is my perspective when contemplating the absurdity of dog tooth paste in any society, to say little of what it indicates here.

I guess I didn’t mention about the breath mints.

The same kiosk offered an ensemble of canine anti-halitosis goods that included toothpaste, brush and – again I am not making this up – breath mints. For dogs.

After seeing the deluxe kit, I went back a few days later to check the price. Someone had already bought it.

So, how are things in Armenia? Like that. At least in a tiny, tiny, slice of Armenia where people have more money than dogs have fleas. But wait, the dogs don’t have fleas, because the same place offers flea collars, $15.55.

If only Brian could see this place now.

 

Some time ago there was a highly controversial debate about the stray dogs of Yerevan. See Hughes’ reference above. At that time the debate was readily squashed with those bleeding heart liberal humane societies. Yes, maybe shooting homeless, stray, unlicensed and unleashed dos was stopped, but look what happened since then. If I say there are more stray dogs at the Harparak than people I may be exaggerating a bit, yet I should say that I did see one, count them, ONE leashed and licensed dog beside a whole vohmak of countless dogs at every crossroad and city corner.

When more than half the citizens live below the level of a “dogs’ life” what is so sacred about those sonofabitches, literally that they still roam the streets and pester the pedestrians! We have not yet heard about rabies. Wait a while.

Edited June 18, 2006 by Arpa

[Arpa]

 

http://www.azg.am/?lang=AR&num=2007042718

 

AZG Armenian Daily #077, 27/04/2007

 

Տարաբնույթ

ՇՆԵՐԻ ՍՊԱՆԴԸ ՇԱՐՈՒՆԱԿՎՈՒՄ Է

Փողոցում ապրող եւ թափառող շներին Հայաստանում պետական մակարդակով կարծես չեն սիրում: Հասարակ քաղաքացիների մեջ էլ կան մարդիկ, որ ժխտողական վերաբերմունք ունեն չորքոտանի մեր կրտսեր եղբայրների նկատմամբ: Ինչո՞ւ: Իրենք էլ չեն կարողանում պատճառաբանել: Մինչդեռ շների սիրահար շատերի հավաստմամբ, նրանք առավել արժեքավոր են, քան կեղծավոր բարեկամ-հարեւանները, քան երախտամոռ մարդիկ: Դրանք նաեւ բնական սանիտարներ են, որոնք, ի տարբերություն կատուների, վերացնում են առնետներին:

Շներին չեն սիրում հատկապես "Դամի արկ" ՍՊԸ-ի աշխատակիցները, որոնք քաղաքապետարանի հայտարարված մրցույթին մասնակցելով, իրավասու են որսալու նրանց երեկոյան ուշ ժամերի եւ քնից վեր թռած, ահաբեկված բնակիչների աչքի առաջ քարշ տալով լցնել մեքենաներն ու տանել: Քանի որ "Դամի-արկն" ունի շներին կրակելու իրավունք, ուրեմն նրան է հասնում պարսավանքի ու անեծքի այն ողջ բաժինը, որ տեղում են կենդանիների նկատմամբ անմարդկային վերաբերմունքից դժգոհ քաղաքացիները:

"Մեր բակում մի խելացի շուն կար, լաց լինելով պատմում է խմբագրություն զանգահարած տիկին Հասմիկը: Բոլոր հարեւաններիս սիրելին էր, միշտ կերակրում էինք, փայփայում: Սուրբ Զատկի գիշերը, ժամը 1:30-ի մոտ, մեր շենքից շատերը վեր թռան կրակոցների թնդյունից եւ մեր սիրելի շան կաղկանձից, որի անկենդան դին հենց մեր աչքի առաջ քարշ տալով գցեցին մեքենան: Իմ եւ ընտանիքիս անդամների բողոքին եւ դիտողություններին ի պատասխան, վախեցած գողի ու սադիստի վարքով այդ խուլիգաններն արձագանքեցին, թե` տղամարդ ես, իջի խոսանք": Նրանց հետ էր նաեւ մի ոստիկան՝ իր մեքենայով: Մեր զրուցակիցն ապրում է Մ. Հերացու 18 շենքում եւ գտնում է, որ քաղաքապետարանի հովանու տակ գործող այս "գազանների" վարվելակերպը քրեորեն պատժելի արարք է, քանի որ բնակիչների անհամեմատ մեծամասնության կարծիքը հաշվի չի առնվում: Այսպես թե այնպես, տիկին Հասմիկի տոնական տրամադրությունն ու հետագա օրերը մռայլ գույներ ստացան ապրիլի 8-ի գիշերվա միջադեպից հետո, քանի որ հարգարժան տիկինը երկար ժամանակ կմնա սթրեսի ազդեցության տակ: Եվ ոչ ոք նրան այդպես էլ պատասխան չի տա` ինչո՞ւ սպանեցին իրենց բակի սիրելիին, որ իսկապես անվնաս ու խաղաղ կենդանի էր: Նրա ամուսինը պատմում է, որ այդ շան սպանության պատճառը կողքի շենքում ապրող հոգեկան խնդիրներ ունեցողմի կին է, որ ողջ օրը կատուների մի բանակ առած պտտվում է շենքի շուրջը եւ գազազեցնում շներին: Հավանաբար նա է զանգահարել որսորդներին:

"Ազգի" խմբագրություն զանգահարած մեկ այլ տիկին` Էլմիրա Մարգարյանն ապրում է Ֆուչիկի 2-րդ նրբանցքի 2-րդ շենքում: "Որպես բժիշկ իմ բոլոր նեւրոտիկ հիվանդներին խորհուրդ եմ տալիս շուն կամ կատու պահել, քանի որ այս կենդանիները, բացի իրենց սանիտարահիգիենիկ նշանակությունից, նաեւ բնության պարգեւած բժիշկներն են, սեր ու գուրգուրանք են պարգեւում մարդկանց, հատկապես օգնում են հիվանդներին: Բայց այս էլ որերորդ անգամ, քաղաքապետարանից թեւ առած գազան որսորդները գալիս եւ մեր աչքի առաջ ոչնչացնում են շներին, որոնց փայփայում ենք սեփական երեխաների պես: Վերջին դեպքն էլ ապրիլի 10-ին, ժամը 22-ին պատահեց: Ե՞րբ պիտի մարդիկ պայքարեն պետական մակարդակով իրականացվող այս սպանդի դեմ, ինչպե՞ս կարելի է առանց ահազանգի իսկությունը ստուգելու սպանել անմեղ կենդանիներին: Ո՞վ եւ ե՞րբ պիտի պատժի շներին սպանող այդ հրեշներին", ասում է զայրույթից դողացող զրուցակիցս, որ կոչ է անում բոլորին միավորվել եւ պաշտպանել շներին:

Քաղաքապետարանի առեւտրի եւ սպասարկման վարչության պետ Կարեն Գեւորգյանը վիրավորվում է մեր այն ձեւակերպումից, թե փողոցում ապրող եւ թափառող շների խնդիրը անտերության է մատնված: "Էսպիսի հսկողություն մինչեւ այժմ չի կատարվել: Ինչո՞ւ չեք ուզում նկատել ստերիլիզացումը եւ ամորձատումը, որ կատարվում է "Յունիգրաֆ" ՍՊԸ-ի միջոցով": Նա պատմում է, որ քաղաքապետարանի հայտարարած մրցույթով վերոհիշյալ կազմակերպությունը շահել է "Դամի արկի" աշխատանքներից բոլորովին հակառակ գործունեության կատարման իրավունք, որի արդյունքում բազմաթիվ շներ ստերիլիզացվել են, ամորձատվել եւ ապաստան գտել Արզնիի մոտակայքում գտնվող շների կացարանում: Գովելի պայմաններ այս կազմակերպությունում, ասում են, առկա են, սակայն ակներեւ է, որ սա հարցի վերջնական լուծում համարվել չի կարող: Շները շատ են, եւ նրանց հարցի լուծման ամենաարագ ճանապարհը, այնուամենայնիվ, կրակելն է: Հետո՞ ինչ, որ քաղաքապետարանի աշխատակիցը հավաստիացնում է, թե. "Տեղում շներին միայն ծայրահեղ դեպքերում են սպանում, երբ շները կատաղած են: Հազարից մեկ հնարավոր են նման գործողություններ, այն էլ ոստիկանության ուղեկցությամբ": Նա նաեւ ասում է, որ շների բիզնեսը եկամտաբեր չէ, դրա համար այս խնդիրը մնացել է պետական կառույցների ուսերին: Իսկ պետությունն այդ հարցը լուծում է ինչպես կարող է` մի ձեռքին մահակ, մյուսին` քաղցրաբլիթ:

Մասնագիտությամբ դաշնակահար Նունե Մեհրաբյանը չորս տարի առաջ մի ողջ հասարակական կազմակերպություն ու կացարան է ստեղծել թափառող շների համար: Այստեղ տարբեր բարեգործների նվիրատվությունների շնորհիվ գազանաբարո մարդկանցից ու նրանց սրընթաց ավտոմեքենաների վրաերթերից պաշտպանում է շուրջ 100 շան: "Իմ մոտ ապրող շնիկներն ամորձատված են եւ ստերիլիզացված: Ցավում եմ, որ հնարավորություն ունեմ ընդամենը այդքան շնիկի կյանք փրկելու", ասում է "Փրկենք կենդանիներին" ՀԿ-ի նախագահը: Նունեն պատմում է, թե ինչպես ժամանակին ցանկացել է "Դամի արկ" ՍՊԸ-ի աշխատակիցների հավաքած շներին տանել իր ՀԿ-ի հատուկ շների կացարանը, բայց նրան մերժել են: Երիտասարդ աղջիկը հազիվ է զսպում արցունքները` աչքի առաջ այն բազմաթիվ շնիկներն են, որոնց գերադասեցին սպանել, քան հանձնել իրենց խնամքին:

Իր հերթին տիկին Հասմիկը պատմում է լսած դեպքերի մասին, որ որսորդները շներին սպանելու համար նախատեսված փամփուշտները տնտեսելու նպատակով նրանց սպանել են մահակներով կամ լցրել են փոսերը եւ սովամահ արել: "Անօրինական ու անմարդկային է քաղաքապետարանի վարած քաղաքականությունը, որովհետեւ սպանում են ոչ միայն գազազած շներին, դրանք համարյա աննշան թիվ են կազմում, այլեւ նորածիններին ու կաթնատու մայրերին: Չէ՞ որ նրանց ծնելիության շրջանը հունվար-փետրվար ամիսներն է, որ նշանակում է, թե վերջին օրերին թափ առած սպանդը հենց նորածին շնիկների ու նրանց մայրերին է սպառնում: Ի դեպ, վաղուց է ապացուցված, շների սպանդը երբեք չի արդարացրել շներին ոչնչացնելու ակնկալիքները: Կենդանիների բնազդը իրենց տեսակը կրկնակի ուժով վերարտադրելու է մղում, որը փաստ է, ասում է նա: Ի վերջո, մի՞թե հնարավոր չէ առաջատար երկրների փորձն այսքան տարվա մեջ ուսումնասիրել ու ներդնել Հայաստանում": Ի դեպ, փորձի փոխանակման մասին խոսում էր նաեւ քաղաքապետարանի առեւտրի եւ սպասարկման վարչության պետ Կարեն Գեւորգյանը, միայն թե ապառնի ժամանակով: Նա տեղեկացրեց, որ սեպտեմբերին սպասում են ֆրանսիացիներին, ովքեր կենդանիների պաշտպանությամբ զբաղվող հասարակական կազմակերպության աշխատակիցներ են:

Նունեն խոսում է նաեւ անբարեխիղճ շուն պահողների ու նրանց պարտավորություններն օրենսդրորեն հաստատելու անհրաժեշտության մասին, քանի որ թափառող շների 50-60 տոկոսն առաջացնում են հենց լքված եւ փողոց շպրտված շները: Վերջիններս վտանգավոր են, քանի որ չհարմարվելով դրսի պայմաններին, հոգեխախտ են լինում եւ վայրենանում: Մինչդեռ արտասահմանյան փորձը ցույց է տալիս, որ շուն պահողը պարտավոր է ոչ միայն կայուն ֆինանսական միջոցներ ունենալ, այլեւ շանը քնեցնել, եթե չի ցանկանում պահել նրան: Փողոց շպրտելը եւ դրանով այնտեղ ապրող շների քանակին նպաստելը պատժելի է: Այնտեղ պարսավելի է նաեւ շան նկատմամբ գազանային այնպիսի վերաբերմունքը, որն անուղղակի, բայց փաստացի խրախուսվում է Հայաստանի Հանրապետությունում: Արդյոք սա չի՞ խոսում քաղաքակրթությունից պետական մակարդակով հեռու լինելու փաստի մասին:

ՍՈՒՍԱՆՆԱ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ

© Copyright AZG

 

 

 

 

[SAS]

Սարյանն ունի մի հրաշալի նկար՝ Կ.Պոլսի շները: Ես մինչև վերջերս կարծում էի, թե շները նախորդ դարի, եվրոպական առումով հետամնաց, արևելյան քաղաք բնանկարի անքակտելի մասն են կազմում:

 

Բայց երբ Մոսկվայի Կարմիր հրապարակում շների ոհմակներն առանց որևէ արգելքի սկսեցին իրենց բնական հոգսերն հոգալ ու սեր անել , ապա հասկացա, որ սկսվել է ... շնային կյանք: Առաջ անցնելով ասեմ, որ ես տանը տանել չեմ կարող որևէ ուրիշ մի կենդանու՝ բացի մարդուց: Եվ չեմ հասկանում այն մարդկանց, ովքեր տանը, քսաներորդ հարկում, գազանանոց են պահում:Մի՞թե մարդու հետ շփվելն ավելի հաճելի չէ:

 

Աշխարհում մարդիկ տարեկան մի քանի հարյուր միլիարդ դոլար են ծախսում՝ իրենց սիրելի շններին ու կատուներին կերակրելու, խնամելու, բուժելու համար:Այդ գումարով կարելի է փրկել տասնյակ միլիոնավոր մնաուկների կյանք, որ մեռնում են սովից, հիվանդություններից: Մի՞թե անբարոյական չէ չնկատել սովահար մանուկների ոհմակները ու շնային ոռնոց բարձրացնել նույն այդ շնային ոհմակների ոչնչացման դեմ, որ, իրոք, արդեն վտանգ են ներկայացնում մարդկանց համար:

 

Երևանում, ինչպես նաև Մոսկվայում, անտուն շների ոհմակները(քսան-երեսուն շուն) ոչ միայն վտանգ են ներկայացնում, այլ նաև իրենց ցայգերգ-ոռնոցներով խանգարում մարդկանց քունը:Եթե որևէ մեկն ուզում է, որ շներն ապրեն իրենց բախտավոր շնային կյանքով, ապա նրա առաջնահերթ հոգսը պետք է լինի մարդկանց՝ մարդկային կյանքով ապրելու խնդիրը:Անբնական է ու անբարոյական, երբ շունն ապրում է մարդավարի, իսկ մարդը՝ շնավարի:Բարոյական տեսակետից, մի մարդու կյանքն ավելի արժեք ունի, քան աշխարհի բոլոր շների կյանքը: Ես շների թշնամին չեմ, ես ուզում եմ մարդկանց բարեկամը դառնալ... նույնիսկ՝ թուրքի...

Edited April 29, 2007 by SAS